logo

e-ISSN 2449-951X
ISSN 0137-2971
Pierwotna wersja - elektroniczna
Pierwotna wersja językowa - angielska

100 punktów za artykuły naukowe!

Zgodnie z Komunikatem Ministra Nauki z 5 stycznia 2024 r. w sprawie wykazu czasopism naukowych i recenzowanych materiałów z konferencji międzynarodowych, autorzy za publikację artykułów naukowych w miesięczniku „Materiały Budowlane” z dyscyplin: inżynieria lądowa, geodezja i transport; architektura i urbanistyka; inżynieriamateriałowa; inżynieria chemiczna; inżynieria mechaniczna, a także inżynieria środowiska, górnictwo i energetyka, otrzymują 100 pkt.

Formulating the thermodiffusion problem with large changes in temperature and concentration of the diffusing substance

Sformułowanie zagadnienia termodyfuzji sprzężonej przy dużych zmianach temperatury i stężenia substancji dyfundującej

Open Access (Artykuł w pliku PDF)

citation/cytuj: Sosnowska M., Lachowicz M., Podhorecki A. Formulating the thermodiffusion problem with large changes in temperature and concentration of the diffusing substance. Materiały Budowlane. 2026. Volume 644. Issue 04. Pages 16-26. DOI: 10.15199/33.2026.04.03

dr inż. Magdalena Sosnowska, Politechnika Bydgoska im. Jana i Jędrzeja Śniadeckich; Wydział Budownictwa, Architektury i Inżynierii Środowiska
ORCID: 0000-0002-1158-5943
dr inż. Magdalena Lachowicz, Politechnika Bydgoska im. Jana i Jędrzeja Śniadeckich; Wydział Budownictwa, Architektury i Inżynierii Środowiska
ORCID: 0000-0003-4047-2769
prof. dr hab. inż. Adam Podhorecki, Akademia Kujawsko - Pomorska w Bydgoszczy; Wydział Nauk Inżynieryjno - Technicznych
ORCID: 0000-0002-9569-1769

Correspondence address: Ten adres pocztowy jest chroniony przed spamowaniem. Aby go zobaczyć, konieczne jest włączenie w przeglądarce obsługi JavaScript. 

DOI: 10.15199/33.2026.04.03
Original research paper / Oryginalny artykuł naukowy

Abstract. The paper considers the initial-boundary problem of nonlinear coupled thermodiffusion with large changes in temperature and concentration of the diffusing substance and finite deformations. In connection with this, the constitutive equations, the extended equation of thermal conductivity (Fourier’s equations) and the extended equation of diffusion (Fick’s laws) were generalized. Finally, the above problem was formulated in the stationary Lagrangian description. There are many practical examples when large, rapid changes in temperature and diffusion occur in the analyzed medium, leading to the equalization of temperature and concentration of the diffusing substance. In such a case, a geometrically nonlinear problem also arises (large deformations), the material parameters become functions of temperature, concentration of the diffusing substance and time. The derived equations provide a basis, e.g. for the presentation of differential equations in the incremental version in the updated Lagrangian description, for the use of various justified linearizations. To solve the problem defined in this way, various effective numerical methods can then be introduced, e.g. the finite element method, the space-time finite element method.
Keywords: initial-boundary problem; thermodiffusion; large changes in temperature and concentration of the diffusing substance; finite deformations; local formulation.

Streszczenie. W artykule rozważano początkowo-brzegowy problem nieliniowej sprzężonej termodyfuzji z dużymi zmianami temperatury i stężenia substancji dyfundującej oraz skończonymi odkształceniami. W związku z tym uogólniono równania konstytutywne, rozszerzone równanie przewodnictwa cieplnego (równania Fouriera) oraz rozszerzone równanie dyfuzji (prawa Ficka). Ostatecznie problem ten sformułowano w stacjonarnym opisie Lagrange’a. Istnieje wiele praktycznych przykładów, w których w analizowanym ośrodku zachodzą duże, szybkie zmiany temperatury i dyfuzji, prowadzące do wyrównania temperatury i stężenia substancji dyfundującej. W takim przypadku pojawia się problem geometrycznie nieliniowy (duże odkształcenia), parametry materiałowe stają się funkcjami temperatury, stężenia substancji dyfundującej i czasu. Wyprowadzone równania stanowią podstawę, np. do przedstawienia równań różniczkowych w wersji przyrostowej w zaktualizowanym opisie Lagrange’a, do wykorzystania różnych uzasadnionych linearyzacji. Aby rozwiązać tak zdefiniowany problem, można wprowadzić różne skuteczne metody numeryczne, np. metodę elementów skończonych, metodę elementów czasoprzestrzennych.
Słowa kluczowe: zagadnienie początkowo-brzegowe; duże zmiany temperatury i stężenia substancji dyfundującej; skończone deformacje; sformułowanie lokalne.

Literature
[1] Nowacki W, Olesiak ZS. Termodyfuzja w ciałach stałych, PWN, Warszawa 1991.
[2] Koniorczyk M., Wybrane aspekty trwałości kompozytów cementowych narażonych na korozję mrozową – analiza eksperymentalna i teoretyczna, Wydawnictwo Politechniki Łódzkiej, Łódź 2022.
[3] Fung YC, Foundations of Solid Mechanics, Prentice Hall, Hoboken 1965.
[4] Lei J, Wang Q, Liu X, Gu Y, Fan CM. A novel space-time generalized FDM for transient heat conduction problems, Engineering Analysis With Boundary Elements, 119: 1‒12, 2020.
[5] Leitner M, Schanz M. Generalized convolution quadrature based boundary element method for uncoupled thermoelasticity, Mechanical Systems and Signal Processing, 150: 107‒234, 2021.
[6] Lanzara F, Maz’ya V, Schmidt G. Approximation of Uncoupled Quasi-Static Thermoelasticity Solutions Based on Gaussians, Journal of Mathematical Fluid Mechanics, 25: 14, 2023.
[7] Sheng H, Vaysfeld N, Zhuravlova Z. Uncoupled thermoelasticity problem for a finite rectangular composite, Journal of Applied Mathematics and Mechanics, 202400657: 1‒12, 2024.
[8] Sun L, Ji Z, Zhang Q, Wei X, Yu Y. Analysis of transient uncoupled thermoelasticity using the singular boundary method, International Communications in Heat and Mass Transfer162, 108594, 2025.
[9] Fesenko A, Vaysfeld N. An uncoupled thermoelasticity problem for a semi- -infinite layer with regard of its proper weight, Fracture and Structural Integrity, 13, 48: 768–792, 2019.
[10] Podhorecki A. Podstawy teoretyczne metody elementów czasoprzestrzennych, Wydawnictwo Uczelniane Akademii Techniczno–Rolniczej w Bydgoszczy, Bydgoszcz 2005.
[11] Shivay ON, Mukhopadhyay S. On the solution of a problem of extended thermoelasticity theory (ETE) by using a complete finite element approach, Computational Methods in Science and Technology, 25 (2): 61‒70, 2019.
[12] Madureiraa RLR, Rinconb MA, Aouadic M. Numerical analysis for a thermoelastic diffusion problem in moving boundary, Mathematics and Computers in Simulation, 187: 630–655, 2021.
[13] Sosnowska M. Modelowanie termodyfuzji sprzężonej metodą elementów czasoprzestrzennych, Wydawnictwa Uczelniane PBŚ, Bydgoszcz 2023.
[14] Sosnowska M, Lachowicz M, Podhorecki A. Uogólnienie zasady Hamiltona na zagadnienie termodyfuzji sprzężonej, Materiały Budowlane, 2: 17‒20, 2024.
[15] Nataraj N, Ruiz-Baier R, Yousuf A. Unified numerical analysis for thermoelastic diffusion and thermo-poroelasticity of thin plates, arXiv: 2506.14455
[math.NA]: 1‒39, 2025
[16] van Duijn CJ, Mikelić A, Wick T. Mathematical theory and simulations of thermoporoelasticity, Computer Methods in Applied Mechanics and Engineering, 366: 1‒38, 2020.
[17] Saeed T. Abbas I, Marin M. A GL model on thermo-elastic interaction in a poroelastic material using finite element method, Symmetry, 12 (3): 488, 2020.
[18] Davarzani H, Marcoux M, Quintard M. A local thermal non-equilibrium model for coupled heat and mass transfer with dispersion and thermal diffusion in porous media, Journal of Porous Media, 24 (11): 37‒63, 2021.
[19] Saeedmonir S, Khoei AR. Multiscale modeling of coupled thermo-hydro- -mechanical analysis of heterogeneous porous media, Computer Methods in Applied Mechanics and Engineering, 391: 1‒34, 2022.
[20] Yi D, Yi L, Yang Z, Meng Z, Li X, Yang Ch, Zhang D. Coupled thermo- -hydro-mechanical-phase field modelling for hydraulic fracturing in thermo- -poroelastic media, Computers and Geotechnics, 166, 105949, 2024.
[21] Yu J, Zhao J, Zhao S, Liang W. Thermo-hydro-mechanical coupled material point method for modeling freezing and thawing of porous media, International Journal for Numerical and Analytical Methods in Geomechanics, 48: 3308–3349, 2024.
[22] Shivay ON, Mukhopadhyay S. A porothermo-elasticity theory for anisotropic medium, Continuum Mechanics and Thermodynamics, 33 (6): 2515‒2532, 2021.
[23] Gawin D, Pesavento P, Schrefler BA. What physical phenomena can be neglected when mode-ling concrete at high temperature? A comparative study. Part 1: Physical phenomena and Mathematical model, International Journal of Solids and Structures, 48: 1927‒1944, 2011.
[24] Cheng P, Zhu H, Zhang Y, Jiao Y, Fish J. Coupled thermo-hydro-mechanical- phase field modeling for fire-induced spalling in concrete, Computer Methods in Applied Mechanics and Engineering, 389, 2022.
[25] Miao K, Pan Z, Fang X. A coupled thermal-mechanical-phase field model for concrete under fire, Bridge Maintenance, Safety, Management, Digitalization and Sustainability, 3941‒3949, 2024.
[26] Piekarski S. On the thermodiffusion equation for electrically charged matter, Journal of Technical Physics, 46 (2): 83‒95, 2005.
[27] Jędrzejczyk-Kubik J. O termodyfuzji w polu elektrycznym, Roczniki Inżynierii Budowlanej, 6: 41‒45, 2006.
[28] Othman MIA. Generalized Electro – Magneto – Thermoelasticity in Case of Thermal Shock Plane Waves for Finite Conduction Half-Space with Two Relaxation Times, Mechanics and Mechanical Engineering, 14 (1): 5‒30, 2010.
[29] Alqahtani Z, Abbas I, El-Bary AA, Almuneef A. Magneto-electro-thermoelastic interaction in unbounded media containing cylindrical cavities caused by a pulsed heat flux, Physics of Fluids, 37, 2, 027111, 2025.

Received: 13.10.2025 r. / Artykuł wpłynął do redakcji: 13.10.2025 r.
Revised: 26.11.2025 / Otrzymano poprawiony po recenzjach: 26.11.2025 r.
Published: 22.04.2026 r. / Opublikowano: 22.04.2026 r.

Materiały Budowlane 04/2026, strona 16-26 (spis treści >>)

„Zakobuilding 2026”, to już XIX edycja

XIX edycja konferencji „Zakobuilding”, organizowanej przez firmę Rettenmaier Polska Sp. z o.o., odbyła się 4 – 6 marca br. w hotelu Belvedere w Zakopanem. Wielu jej uczestnikom trudno było uwierzyć, że od pierwszego spotkania upłynęło już 19 lat. Marek Matysiak, Product Manager w Dziale Chemii Budowlanej, otwierając konferencję powiedział, że 19 lat temu organizator „wysoko zawiesił poprzeczkę” i w ciągu kolejnych edycji jeszcze starał się poprawiać detale, dążąc do ideału. Dział Chemii Budowlanej w Rettenmaier Polska reprezentują obecnie Marek Matysiak i Grzegorz Cholewa (fotografia 1).

Fot. 1. Otwarcie konferencji „Zakobuilding 2026”. Od lewej: Marek Matysiak; Grzegorz Cholewa

Dotychczas w konferencji „Zakobuilding” uczestniczyli prawie wszyscy producenci chemii budowlanej. Dziś można powiedzieć, że firma Rettenmaier Polska Sp. z o.o. wyznaczyła wiele standardów, z których korzystają organizatorzy podobnych spotkań.

W tym roku aura powitała uczestników konferencji słońcem i ciepłym przedwiośniem. Przyjechali z całej Polski 4 marca po południu i spotkali się wieczorem na kolacji, po której mogli zrelaksować się, grając w darty i gry zręcznościowe. Dużym zainteresowaniem cieszyła się „Familiada”, zabawna kopia znanego telewizyjnego show. DJ Maro zachęcał do zabawy na parkiecie, zupełnie jak przed kilku laty, więc wspomnieniom nie było końca ...

5 marca o godz. 900 rozpoczęto część merytoryczną, składającą się z trzech bloków programowych, które dotyczyły: trendów i aktualności na rynku chemii budowlanej; systemów mineralnych oraz systemów ociepleń. Obrady zapoczątkowała bardzo ciekawa prezentacja Artura Kurasińskiego dotycząca wybranych zagadnień na temat sztucznej inteligencji. Prezenter zaczął od krótkiej historii AI i omówił możliwe jej zastosowanie w branży chemii budowlanej. Podkreślał, żeAI jest stale doskonalonym narzędziem, które wymaga naszej kontroli i umiejętności obsługi. Następnie głos zabrał Grzegorz Sygnowski, przedstawiciel firmy Rynek i Opinia Sp. z o.o., który opowiedział, jak można badać decyzje zakupowe konsumentów w różnych branżach, w tym chemii budowlanej. Prezentację uzupełnił Piotr Kurach, Prezes Zarządu Rettenmaier Polska Sp. z o.o. (fotografia 2), który przedstawił, jak firma wykorzystała takie badania w dziale higieny zwierząt, a dotyczyły one żwirków dla kotów. Od lat Rettenmaier Polska Sp. z o.o. promuje bowiem ekologiczne produkty „Cat’s-Best”. Ten blok zakończyła prezentacja przedstawicieli Działu Chemii Budowlanej w Rettenmaier Polska. Grzegorz Cholewa przypomniał główne elementy portfolio producenta Arboceli®, a Marek Matysiak zaprezentował rozwiązania, które zostały przygotowane w odpowiedzi na aktualne trendy, spośród których na czoło wysuwają się następujące:

  • wykorzystywanie surowców i produktów naturalnych, zamiast szkodliwych i niebezpiecznych oraz inwestowanie w surowce prozdrowotne i odnawialne;
  • sprostanie wysokim wymaganiom aplikacyjnym, jakie stawiają nowe pokolenia pracowników przyzwyczajonych do wygody i komfortu, unikających problemów;
  • korzystanie z europejskich surowców, skracanie łańcuchów dostaw – nearshoring surowców, rozsądne zarządzanie ryzykiem.

 

Fot. 2.Wystąpienie Piotra Kuracha, Prezesa Zarządu Rettenmaier Polska Sp. z o.o.

Firma Rettenmaier & Söhne GmbH od lat inwestuje w naturalne produkty, których funkcjonalność jest poszerzana. Arbocele® jako naturalne włókna celulozowe doczekały się wielu modyfikacji – stale podążają za trendami i kreują innowacyjne rozwiązania. Włókna redukujące pylenie to jeden z większych sukcesów producenta. Arbocel ZZC 500-66 LD pozwala wyeliminować więcej niż 80% pyłu w zaprawach klejowych do płytek ceramicznych, a przy tym zachowuje wszystkie cechy naturalnych włókien celulozowych, tzn. poprawia retencję wody, urabialność, redukuje spływ płytek. Włókna pokrywane drobnymi mączkami wapiennymi dużo łatwiej transportować, dozować, a także dużo szybciej ulegają homogenizacji (fotografia 3).

Fot. 3. Włókna celulozowe Arbocel ZZC 540 CA

W ostatnich latach firma Rettenmaier & Söhne, powiększyła swoje portfolio o włókna krótkie i ultrakrótkie, które mogą pełnić rolę dyspergatorów i stabilizatorów w systemach typu ready to use. Przykłady takich produktów to Arbocele®: BE 600-10 TG; UFC 8M i P 3000. Warto w tym miejscu wspomnieć również o rozwiązaniu, które dotyczy tynków dyspersyjnych i polega na zastosowaniu mieszaniny długich i krótkich włókien. Pozwala to na uzyskanie idealnej konsystencji tynku. Włókna ułatwiają jego nakładanie oraz fakturowanie, a to z kolei decyduje o jednolitej i trwałej strukturze.

Firma Rettenmaier Polska Sp. z o.o. oferuje nie tylko Arbocele®, ale także krzemionki, akceleratory hydratacji cementu (Geloxal 10) i wzmacniacze bieli tytanowej, w tym nowy typ – Sodasil P80, który pełni dodatkowo funkcję środka matującego oraz hydrofobizatory do systemów mineralnych i ready to use.Wzwiązku z tym, uczestnicy konferencji „Zakobuilding 2026” wysłuchali prezentacji przygotowanych przez zagranicznych prelegentów: Gustavo Gracia reprezentował firmę FACI Metalest, światowego lidera w segmencie stearynianów i oleinianów, a Argun Angi tureckiego producenta dodatków silikonowych – firmę ULTRAKIM.

Temat hydrofobizacji jest często poruszany na łamach prasy fachowej i należy do najważniejszych zagadnień dotyczących wyrobów fasadowych oraz systemów ociepleń. Właściwa strategia producentów, która uwzględnia uszczelnienie zapraw klejowych systemu, np. produktami takimi jak Canastol®, Zinastol®, pozwala na trwałe jego zabezpieczenie przed wilgocią, przedłużenie trwałości i uniknięcie reklamacji. Skuteczność Canastolu® została potwierdzona wieloma badaniami, w tym bazującymi na długim sezonowaniu, których wyniki przedstawił Marek Matysiak. Dodatki hydrofobowe mogą wpływać także na inne parametry, takie jak napowietrzenie, czas otwarty, wytrzymałość mechaniczna. Goście konferencji zapoznali się z wynikami obszernych badań na ten temat, przeprowadzonych przez firmę EFEKT, które zaprezentowała Katarzyna Walusiak.

Jeśli mówimy o hydrofobizacji tynków i farb fasadowych, bazujących na dyspersjach wodnych, to przeważnie czołowe miejsce zajmują dodatki silikonowe. Argun Angi podzielił je na dwa rodzaje – mające zdolność sieciowania i tworzenia filmu, jak np. Nevosil R 752 oraz te, które odpowiadają za tzw. efekt hydrofobowy, jak np. Nevosil SI 310. Prelegent dodał, że producenci stosują różne typy podstawiania w łańcuchach polisiloksanowych, uzyskując wiele dodatkowych, cennych właściwości tych produktów.

Podczas konferencji „Zakobuilding 2026” nie mogło zabraknąć zagadnień poświęconych zaprawom klejowym do płytek ceramicznych. Marek Matysiak i Grzegorz Cholewa pokazali, jak działa akcelerator hydratacji cementu Geloxal 10. Produkt ten współpracuje z cementami dostępnymi na polskim rynku m.in. CEM II i umożliwia optymalizację zapraw bez konieczności korygowania normowych parametrów. Bardzo dobre rezultaty znalazły potwierdzenie w badaniach przeprowadzonych ultrasonografem, promieniami Roentgena oraz mikroskopem elektronowym.

Tradycyjnie, doskonała forma dopisała kolejnemu prelegentowi. Dr Bogdan Thomalla, właściciel firmy TOMCHEM skoncentrował się na badaniach paroprzepuszczalności powłok cienkowarstwowych. To badanie jest jednym z najbardziej wymagających, a jednocześnie decydujących np. o klasie farby fasadowej. Dr Thomalla od wielu lat wykonuje takie badania, dochodząc do perfekcji oraz ciekawych wniosków, o których opowiedział.

Kamil Pawłowski, reprezentujący firmę CERT-BUD Sp. z o.o. poruszył problematykę zmian w przepisach, które Komisja Europejska proponuje w kontekście wprowadzania wyrobów budowlanych na rynek. Na czoło tych zagadnień wysuwa się kwestia paszportów produktu. Prelegent poinformował, że dokładna data wprowadzenia wspomnianych paszportów w życie nie jest jeszcze znana.

Zaraz po obiedzie gości spotkała niespodzianka. Obok tradycyjnego już losowania żwirków dla kotów Cat’s Best były także koszulki znanego klubu piłkarskiego FC Barcelona z nazwiskiem Roberta Lewandowskiego oraz książka, a właściwie podręcznik pt. „Chemia budowlana” autorstwa dr. inż. Sławomira Chłądzyńskiego.

W konferencji „Zakobuilding 2026” uczestniczyło 118 gości z ponad pięćdziesięciu firm, w tymgoście zagraniczni. Dopisała też prasa fachowa. Byli przedstawiciele znanych czasopism branżowych: „Materiały Budowlane”; „Izolacje” oraz „Chemia i Biznes”. Tradycyjna formuła konferencji, polegająca na połączeniu części merytorycznej i towarzyskiej, zdała egzamin i pozwoliła uczestnikom zapoznać się z przygotowanymi przez organizatora zagadnieniami oraz podyskutować w kuluarach eventu.

Po pięciu latach konferencja „Zakobuilding” wróciła do hotelu Belvedere w Zakopanem. Ukoronowaniem tegorocznego spotkania była uroczysta kolacja oraz koncert Agnieszki Łazarczyk i zespołu Gruba Ferajna, który potrafił zagrać absolutnie każdy szlagier. Pierwsza edycja konferencji miała miejsce w 2007 r. również w hotelu Belvedere. Od tamtego czasu odbyło się wiele podobnych spotkań, jednak magia miejsca oraz umiejętności organizacyjne gospodarza zdołały znowu zgromadzić liczne grono gości z całego kraju. Ich podziękowania są najlepszą nagrodą, a zdobyta wiedza powinna pomóc w bieżącym sezonie budowlanym.

DO ZOBACZENIA ZA ROK!!!

/mm/

Fotografie: Rettenmaier Polska Sp. z o.o. 

Materiały Budowlane 04/2026, strona 119-120 (spis treści >>)

Nowoczesne technologie w budownictwie – udana konferencja w Łodzi

Przyszłości budownictwa oraz innowacyjnym rozwiązaniom poświęcona była VI edycja konferencji naukowo-technicznej „Nowoczesne technologie w budownictwie – wybrane zagadnienia”, która odbyła się 12–13 marca 2026 r. w zrewitalizowanym kompleksie dawnej elektrowni – EC1 Centrum Nauki i Techniki w Łodzi. Jej organizatorem była Łódzka Okręgowa Izba Inżynierów Budownictwa. Przewodniczącym Honorowego Komitetu Naukowego był dr hab. inż. Artur Wirowski, prof PŁ, a jego sekretarzem dr hab. inż. Jacek Szer, prof. PŁ. Patronat honorowy nad konferencją objęli: Dorota Ryl, Wojewoda Łódzki oraz Polska Izba Inżynierów Budownictwa i Politechnika Łódzka.

Otwarcie konferencji przez Dorotę Ryl, Wojewodę Łódzkiego oraz Jacka Szera, Przewodniczącego Rady ŁOIIB    Fot. archiwum ŁOIIB

Pierwszego dnia konferencji wykład inauguracyjny pt. „Bezpieczeństwo obiektów budowlanych w sąsiedztwie tuneli – nowe wyzwania dla budownictwa w Polsce” przedstawił dr hab. inż. Tomasz Godlewski, prof. ITB. Prelegent omówił zagadnienia dotyczące oceny wpływu budowy tuneli na przemieszczenia podłoża oraz stan techniczny istniejącej zabudowy, a także zwrócił uwagę na znaczenie monitorowania prowadzonych robót i właściwe zarządzanie ryzykiem podczas realizacji takich inwestycji. W programie pierwszego dnia konferencji był również wykład sponsora generalnego, firmy AGAT S.A. dotyczący rozwiązań stosowanych w systemach hydrantowego tankowania paliwa lotniczego oraz kierunków rozwoju tego typu infrastruktury. Drugiego dnia konferencji odbyły się dwie sesje plenarne. W ramach pierwszej, której przewodniczyli: dr hab. inż. Artur Wirowski, prof. PŁ oraz dr hab. inż. Dariusz Bajno, prof. PWr, zaprezentowano referaty dotyczące rozwoju materiałów budowlanych oraz technologii stosowanych w nowoczesnym budownictwie. Referat prof. dr. hab. inż. Andrzeja Garbacza oraz dr inż. Wioletty Jackiewicz-Rek dotyczył inżynierii powierzchni oraz możliwości kształtowania nowych funkcji betonu, m.in. bardzo dużej odporności na agresywne środowisko, neutralizowania szkodliwych gazów pochodzących np. ze spalania paliw w silnikach pojazdów. Wystąpienie prof. dr hab. inż. Ewy Błazik-Borowej i dr inż. Iwony Szer poświęcone było konstrukcjom wsporczym w agrofotowoltaice. Warto wspomnieć, że agrofotowoltaika to koncepcja, która zakłada wykorzystanie gruntów jednocześnie do produkcji rolnej oraz wytwarzania zielonej energii. W ostatnich latach można zaobserwować dynamiczny rozwój agrofotowoltaiki w wielu krajach Europy. W Polsce znajduje się na etapie wczesnego rozwoju, lecz ma duży potencjałm.in. ze względu na dużą powierzchnię gruntów rolnych. Podczas pierwszej sesji dr hab. inż. Artur Piekarczuk, prof. ITB oraz mgr inż. Aleksandra Mazurek zaprezentowali możliwości wykorzystania naziemnego skaningu laserowego TLS w ocenie stanu technicznego obiektów kubaturowych. Skanowanie pozwala na dokładną wizyjną diagnostykę dzięki szybkiemu odwzorowaniu geometrii, tworząc gęstą chmurę punktów, co umożliwia np. wykrycie deformacji. Wystąpienie prof. dr. hab. inż. Dariusza Gawina oraz dr. inż. Marcina Zygmunta dotyczyło działań niezbędnych do osiągnięcia zerowego śladu węglowego budynków jednorodzinnych zgodnie z wymaganiami dyrektywy EPBD-2024.

W drugiej sesji plenarnej, której przewodniczyli prof. dr hab. inż. Wiesław Trąmpczyński i dr inż. Robert Geryło, wiele uwagi poświęcono cyfryzacji procesów budowlanych oraz diagnostyce. Prof. dr hab. inż. Eugeniusz Koda wraz z dr inż. arch. Anną Piętochą zaprezentowali możliwości wykorzystania kodów QR oraz projektowania parametrycznego we współczesnym budownictwie. Wystąpienie prof. dr. hab. inż. Grzegorza Świta poświecone było wykorzystaniu metody emisji akustycznej w diagnostyce konstrukcji i instalacji o znaczeniu strategicznym w przypadku bezpieczeństwa użytkowania obiektów inżynierskich. Tematykę diagnostyki materiałów budowlanych podjęła też prof. dr hab. inż. Anna Halicka, omawiając metody oceny wytrzymałości betonu w istniejących konstrukcjach przy ograniczonej liczbie odwiertów rdzeniowych w kontekście nowelizacji norm PN-EN 1990-2 oraz PN-EN 1992-1. Ważnym punktem programu drugiej sesji było wystąpienie prof. dr. hab. inż. Andrzeja Szaraty, który przedstawił propozycję nowych standardów kształcenia na kierunku budownictwo, dostosowanych do dynamicznie zmieniających się potrzeb tego sektora. Podkreślił, że obecny system boloński (studia dwustopniowe) nie sprawdza się w budownictwie. Ostatni wykład drugiej sesji plenarnej, który wygłosił mgr Radosław Wojnowski, dotyczył wizerunku inżyniera budownictwa w Polsce. 

Materiały Budowlane 04/2026, strona 118 (spis treści >>)

Duża nowelizacja Prawa budowlanego

Filip Prusik-Serbinowski, Główny Urząd Nadzoru Budowlanego

Ustawa z 4 grudnia 2025 r. o zmianie ustawy – Prawo budowlane oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. poz. 1847) wprowadziła największe od 2020 r. zmiany w Prawie budowlanym. Część z nich obowiązuje od 1 i 7 stycznia br., a część wejdzie w życie 20 września 2026 r. Dzień ten jest planowanym terminem wejścia w życie nowego rozporządzenia wsprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie. 

Materiały Budowlane 04/2026, strona 117 (spis treści >>)

Odpowiedzialność sprzedawcy z tytułu rękojmi i gwarancji za wady fizyczne wyrobu budowlanego

dr Joanna Głowacka, Radca prawny

Nabywca wyrobu budowlanego obciążonego wadami może dochodzić roszczeń z tytułu rękojmi, gwarancji lub opartych na reźimie odszkodowawczym. Różnice w regułach odpowiedzialności i trybie dochodzenia roszczeń na podstawie rękojmi, gwarancji i na zasadach ogólnych są istotne, dlatego też przed przystąpieniem do realizacji roszczenia nabywca wadliwej rzeczy powinien rozważyć zalety i wady każdego z wymienionych reżimów. Wybór konkretnej podstawy prawnej roszczenia determinują okoliczności faktyczne. Dochodzący roszczenia ma bowiem obowiązek wykazać zasadność roszczenia, z którym występuje. Ponadto zakres uzyskanej rekompensaty może być różny, gdyż uprawnienia z tytułu rękojmi za wady fizyczne nie mają charakteru odszkodowawczego i służą zaspokajaniu zupełnie innych interesów niż roszczenia odszkodowawcze.

Materiały Budowlane 04/2026, strona 113-116 (spis treści >>)