SOLBET Stalowa Wola

solbet-stw.pl

Materiały Budowlane 04/2025, strona 78 (spis treści >>)

Konstrukcja ściany dwuwarstwowej z drewna klejonego łączonej przewiązkami

prof. dr hab. inż. Jan Kubica, Politechnika Śląska, Wydział Budownictwa
prof. dr hab. inż. Krzysztof Schabowicz, Politechnika Wrocławska, Wydział Budownictwa Lądowego i Wodnego
dr inż. Janusz Brol, Politechnika Śląska, Wydział Budownictwa
dr inż. Bernard Kotala, Politechnika Śląska, Wydział Budownictwa
Roman Pilch, ZPH Pilch
dr inż. Marek Węglorz, Politechnika Śląska, Wydział Budownictwa

Adres do korespondencji: Ten adres pocztowy jest chroniony przed spamowaniem. Aby go zobaczyć, konieczne jest włączenie w przeglądarce obsługi JavaScript. 

Konstrukcja ściany dwuwarstwowej z drewna klejonego łączonej przewiązkami wyróżnia się tym, że przestrzeń na izolację termiczną została umieszczona w środku przekroju ściany, a obie warstwy zewnętrzne wykonane są z drewna klejonego z pojedynczych krawędziaków. W zaproponowanym rozwiązaniu, które jest wzorowane na konstrukcjach wieńcowych ścian z bali poziomych (bez ostatków), połączenia wykonywane w narożach ścian zewnętrznych i ścianach wewnętrznych dochodzących do ścian zewnętrznych są klejone i wykonywane na zakład przemiennie w kolejnych warstwach poziomo ułożonych krawędziaków o małym przekroju, co zdecydowanie upraszcza wykonawstwo przy zachowaniu estetyki domów z bali struganych. 

Literatura
[1] Karta techniczna kleju poliuretanowego Kestopur 1 C 10. KiiLTO PRO, 04.05.2022 r., https://www.kiilto.pl/product/kestopur-1-c-10 (dostęp: 27.03.2025).
[2] PN-EN 408+A1:2012, Konstrukcje drewniane. Drewno konstrukcyjne lite i klejone warstwowo. Oznaczanie niektórych właściwości fizycznych i mechanicznych.
[3] PN-EN 1991-1-4:2008/NA:2010, Eurokod 1: Oddziaływania na konstrukcje. Część 1-4: Oddziaływania ogólne. Oddziaływania wiatru.

Materiały Budowlane 04/2025, strona 75-77 (spis treści >>)

NOVA

nova-elewacje.pl

Materiały Budowlane 04/2025, strona 74 (spis treści >>)

Badania morfologii zarysowań i mechanizmu zniszczenia murowanych ścian z otworami wykonanych z ABK zbrojonych w spoinach wspornych

prof. dr hab. inż. Radosław Jasiński, Politechnika Śląska, Wydział Budownictwa

Adres do korespondencji: Ten adres pocztowy jest chroniony przed spamowaniem. Aby go zobaczyć, konieczne jest włączenie w przeglądarce obsługi JavaScript. 

W publikacji [1] omówiono problematykę wpływu otworu na zachowanie się niezbrojonych ścian, wykonanych z elementów murowych z autoklawizowanego betonu komórkowego (ABK ang. ACC), poddanych ścinnaiu. Wykazano, że obecność otworów niekorzystnie zwiększa szybkość rozwoju zarysowań i powoduje, że zniszczenie ścian ma kruchy charakter. Zaobserwowano ponadto drastyczne zmniejszenie wartości naprężeń powodujących zarysowanie oraz sztywności ścian. Omówione parametry mają istotne znaczenie w analizach i projektowaniu ścian usztywnających budynków murowanych [2]. 

Literatura
[1] Jasiński R. Badania ścian usztywniających z otworami, wykonanych z ABK. Materiały Budowlane. 2019. DOI: 10.15199/33.2018.06.10.
[2] Hendry AW, Sinha BP, Davies SR. Design of Masonry Structures. E&FN SPON. 2004. Third edition.
[3] PN-EN-1996-1-1:2013 Eurokod 6. Projektowanie konstrukcji murowych –Cześć 1-1:Reguły ogólne dla zbrojonych i niezbrojonych konstrukcji murowych.
[4] Jasiński R. Wpływ zbrojenia spoin wspornych w ścianach z otworami, wykonanych z silikatowych elementów murowych, na morfologię zarysowań i mechanizm zniszczenia. Materiały Budowlane. 2021. DOI: 10.15199/33.2021.04.01.
[5] Brammer DR. The Lateral Force – Deflection Behaviour of Nominally Reinforced Masonry Walls. MSc Thesis. Departament of Civil and Resource Engineering, University of Auckland. 1995.
[6] Voon KC, Ingham JM. Experimental Study of the Shear Strength of Reinforced Concrete Masonry Walls. Proceedings of The British Masonry Society, Proceedings of 6th International Masonry Conference, Proceedings. 2002; No. 9, London, pp. 536 – 544.
[7] Voon KC. Bracking Capacity of Partially Grouted Concrete Masonry Walls with Openings. School of Engineering, Report No. 629, Department of Civil and Environmental Engineering, The University of Auckland, New Zeland, April 2006.
[8] PN-EN 1052-1:2000 PN-EN 1052-1:2000 Metody badań murów. Określenie wytrzymałości na ściskanie.
[9] PN-EN 1052-3:2004 Metody badań murów. Część 3: Określanie początkowej wytrzymałości muru na ścinanie.
[10] ASTM E519-81 Standard Test Method for Diagonal Tension (Shear) of Masonry Assemblages.

Materiały Budowlane 04/2025, strona 71-73 (spis treści >>)

SOLBET Lubartów

solbet-lubartow.pl

Materiały Budowlane 04/2025, strona 70 (spis treści >>)

Studies on the behaviour of EPS polystyrene under compression in the light of standard provisions and subject literature

Badanie zachowania styropianu EPS przy ściskaniu w świetle zapisów normy oraz literatury przedmiotu

Open Access (Artykuł w pliku PDF)

citation/cytuj: Słowiński K. Studies on the behaviour of EPS polystyrene under compression in the light of standard provisions and subject literature. Materiały Budowlane. 2025. Volume 632. Issue 04. Pages 63-69. DOI: 10.15199/33.2025.04.09

dr inż. Kamil Słowiński, Politechnika Śląska, Wydział Budownictwa
ORCID: 0000-0002-4225-520X

Correspondence address: Ten adres pocztowy jest chroniony przed spamowaniem. Aby go zobaczyć, konieczne jest włączenie w przeglądarce obsługi JavaScript. 

DOI: 10.15199/33.2025.04.09
Review paper / Artykuł przeglądowy

Abstract. The article discusses selected provisions of the PN-EN ISO 29469:2023-05 standard regarding the testing methodology and the method of assessing the results of the EPS polystyrene compression test, in the context of the preparation of test elements, the testing procedure and assessment of the results of the EPS polystyrene compression test and the possible possibility of structural use of thismaterial. The provisions of the standard are discussed against the background of research results presented in the literature on the subject and the author's own research.The need to supplement the standard provisions is indicated.
Keywords: EPS polystyrene; compressive strength; modulus of elasticity.

Streszczenie. W artykule omówiono wybrane zapisy normy PN-EN ISO 29469:2023-05 dotyczące metody badań i sposobu oceny wyników próby ściskania polistyrenu EPS, w kontekście przygotowania elementów próbnych, procedury badań i oceny wyników próby ściskania polistyrenu EPS oraz ewentualnej możliwości konstrukcyjnego wykorzystania tego materiału. Zapisy normy omówiono na tle rezultatów badań przedstawionych w literaturze przedmiotu oraz badań własnych. Wskazano przy tym na konieczność uzupełnienia zapisów normowych.
Słowa kluczowe: styropian EPS; polistyren; wytrzymałość na ściskanie; moduł sprężystości.

Literature
[1] PN-EN ISO 29469:2023-05 Wyroby do izolacji cieplnej w budownictwie. Określanie zachowania przy ściskaniu.
[2] PN-EN 14933 Lekkie wyroby wypełniające i izolacyjne do zastosowań w budownictwie lądowym i wodnym. Wyroby ze styropianu (EPS) produkowane fabrycznie. Specyfikacja.
[3] Stark TD, Arellano D, Leshchinsky D, Horvath J. Geofoam Applications in the Design and Construction of Highway Embankments. 2004. Available: www.TRB.org.
[4] Deshmukh R, Iyer S, Bhangare P. Geotechnical characterization of Expanded polystyrene (EPS) beads with industrial waste and its utilization in flexible pavement. Mater Today Proc. 2022. DOI: 10.1016/j.matpr.2021.07.462.
[5] PN-EN 14509:2013-12 Samonośne izolacyjno-konstrukcyjne płyty warstwowe z dwustronną okładziną metalową. Wyroby fabryczne. Specyfikacje.
[6] https://www. inwestycje. plus/nowoczesne-budownictwo-na-miare-wymagan- transformacji-energetycznej-budownictwo-zeroemisyjne/.
[7] PN-EN 13163+A2:2016-12 Wyroby do izolacji cieplnej w budownictwie. Wyroby ze styropianu (EPS) produkowane fabrycznie. Specyfikacja.
[8] PN-EN 1607:2013-07 Wyroby do izolacji cieplnej w budownictwie. Określanie wytrzymałości na rozciąganie prostopadle do powierzchni czołowych.
[9] PN-EN 12089:2013-07 Wyroby do izolacji cieplnej w budownictwie. Określanie zachowania przy zginaniu.
[10] PN-EN 12090:2013-07 Wyroby do izolacji cieplnej w budownictwie – Określanie zachowania przy ścinaniu.
[11] PN-EN ISO 16534: 2020-12 Wyroby do izolacji cieplnej w budownictwie. Określanie pełzania przy ściskaniu.
[12] https://termoorganika. pl/produkt/setka-podloga-eps-100.
[13] Chun BS, Lim HS, Sagong M, Kim K. Development of a hyperbolic constitutivemodel for expanded polystyrene (EPS) geofoamunder triaxial compression tests. Geotextiles andGeomembranes. 2004.DOI: 10.1016/j. geotexmem.2004.03.005.
[14] Solomon A., Hemalatha G. Characteristics of expanded polystyrene (EPS) and its impact on mechanical and thermal performance of insulated concrete form (ICF) system. Structures. 2020. DOI: 10.1016/j. istruc. 2019.10.019.
[15] Smakosz Ł, Tejchman J. Evaluation of strength, deformability and failure mode of composite structural insulated panels. Mater Des. 2014. DOI: 10.1016/j. matdes. 2013.09.032.
[16] Chen W, Hao H, Hughes D, Shi Y, Cui J, Li Z. X. Static and dynamic mechanical properties of expanded polystyrene.Mater Des. 2015. DOIi: 10.1016/j. matdes. 2014.12.024.
[17] Abdelrahman GE, Tatsuoka F. Small strain-stress properties of expanded polystyrene geofoam. Soils and Foundations. 2008; vol. 48, pp. 61–71.
[18] Vaitkus S, Vėjelis S, Šeputytė-Jucikė J, Członka S, Strzelec K, Kairytė A. Analysis of Active and Passive Deformation of Expanded Polystyrene Foam under Short-Term Compression. Materials. 2022. DOI: 10.3390/ma15217548.
[19] Eriksson L., Trank R. Properties of expanded polystyrene – Laboratory experiments. Stockholm, 1991.
[20] Duŝkov M. Materials Research on EPS20 and EPS15 Under Representative Conditions in Pavement Structures. Geotextiles and Geomembranes. 1997. DOI. org/10.1016/S0266-1144 (97) 00011-3.
[21] Di Landro L, Sala G, Olivieri D. Deformation mechanisms and energy absorption of polystyrene foams for protective helmets. Polym Tes. 2002. DOI: 10.1016/S0142-9418 (01) 00073-3.
[22] Hazarika H. Stress-strainmodeling of EPS geo foam for large-strain applications. Geotextiles and Geomem branes. 200.DOI: 10.1016/j.geotexmem.2005.11.003.
[23] Avalle M, Belingardi G, Ibba A. Mechanical models of cellular solids: Parameters identification from experimental tests. Int J Impact Eng. 2007. DOI: 10.1016/j. ijimpeng. 2006.06.012.
[24] Horvath J. S. The Compressible Inclusion Function of EPS Geofoam. Geotextiles and Geomembranes. 1997. DOI: org/10.1016/S0266-1144 (97) 00008-3.
[25] ByS. Manual for Expanded Polystyrene (EPS) Core Panel Systemand its field Application Ministry of Housing and Urban Poverty Alleviation. GovernmentofIndia.2017.

Received: 09.12.2024 / Artykuł wpłynął do redakcji: 09.12.2024 r.
Revised: 07.01.2025 / Otrzymano poprawiony po recenzjach: 07.01.2025 r.
Published: 25.04.2025 / Opublikowano: 25.04.2025 r

Materiały Budowlane 04/2025, strona 63-69 (spis treści >>)

Life cycle assessment of a single‑family residential building depending on the construction material used

Ocena cyklu życia jednorodzinnego budynku mieszkalnego w zależności od zastosowanego materiału konstrukcyjnego

Open Access (Artykuł w pliku PDF)

citation/cytuj: Kaliszuk-Wietecka A., Gondek Z. Life cycle assessment of a single‑family residential building depending on the construction material used. Materiały Budowlane. 2025. Volume 632. Issue 04. Pages 55-62. DOI: 10.15199/33.2025.04.08

Agnieszka Kaliszuk‑Wietecka, PhD, Eng., Warsaw University of Technology
ORCID: 0000-0003-2476-6951
Zuzanna Gondek, Eng., JW_A Sp. z o.o.

Correspondence address: Ten adres pocztowy jest chroniony przed spamowaniem. Aby go zobaczyć, konieczne jest włączenie w przeglądarce obsługi JavaScript. 

DOI: 10.15199/33.2025.04.08
Case study / Studium przypadku

Abstract: This article addresses the topic of Life Cycle Assessment (LCA) of buildings. A greater number of buildings are being analysed for their carbon footprint and its reduction, as required by multi‐criteria certification, the EU taxonomy and soon to be a national requirement for all new buildings. The present study analyses the carbon footprint and energy of a single‐family residential building in two construction options, brick and timber frame, over its entire life cycle. The differences in performance in terms of embodied and operational carbon footprint and energy were analysed. This was followed by an assumption of bringing the building to a zero‑energy standard. The findings indicate that a timber‐framed building exhibits a 7% reduced carbon footprint and a 1% reduced energy footprint compared to a masonry building. The difference increases for the zero‑energy standard when the operational footprint is zero, in which case the timber building generates a 25% lower carbon footprint and 15% lower energy.
Keywords: life cycle assessment; LCA; embodied carbon footprint; operational carbon footpritnt

Streszczenie: W artykule poruszono tematykę oceny cyklu życia budynku. Coraz częściej analizuje się budynki pod kątem śladu węglowego oraz jego redukcji, ponieważ wymagają tego certyfikacje wielokryterialne, unijna taksonomia, a od 2026 r. jego obliczenie stanie się krajowym wymaganiem w przypadku wszystkich nowych budynków. Na potrzeby artykułu przeanalizowano ślad węglowy wbudowany i operacyjny oraz energię pierwotną jednorodzinnego budynku mieszkalnego w dwóch wariantach konstrukcji: murowanej i drewnianej szkieletowej, w całym cyklu życia. Kolejnym krokiem analizy było przeprojektowanie budynku do standardu zeroenergetycznego. Wyniki wskazują, że budynek w konstrukcji drewnianej charakteryzuje się o 7% mniejszym całkowitym śladem węglowym i o 1% mniejszą energią pierwotną niż budynek murowany. Różnica ta zwiększa się w przypadku standardu zeroenergetycznego, kiedy ślad operacyjny jest równy zero, wtedy budynek drewniany generuje o 25% mniejszy ślad węglowy i o 15% mniejszą energię pierwotną.
Słowa kluczowe: cykl życia budynków; LCA; wbudowany ślad węglowy; operacyjny ślad węglowy

Literature
[1] https://architecture2030.org/why‑the‑building‑sector/, date of access: 11.03.2025
[2] Directive 2010/31/EU of the European Parliament and of the Council of May 19, 2010 on the energy performance of buildings, 2010
[3] RICS. Energy Performance of Buildings Directive (EPBD): overview. 2024; https://www.rics.org/content/dam/ricsglobal/documents/latest‑news/ RICS‑EPBD‑oveview. pdf
[4] Duan Z, Huang Q, Zhang Q. Life cycle assessment of mass timber construction: A review. Building and Environment. 2022; https://doi.org/10.1016/j. buildenv.2022.109320
[5] Moschetti R, Brattebø H, Sparrevik M. Exploring the pathway from zero‑energy to zero‑emission building solutions: A case study of a Norwegian office building. Energy Build. 2019; https://doi.org/10.1016/j.enbuild. 2019.01.047
[6] Skullestad JL, Bohne RA, Lohne J. (2016). High‑rise timber buildings as a climate change mitigation measure – A comparative LCA of structural system alternatives. Energy Procedia. 2016; https://doi.org/10.1016/j.egypro.2016.09.112
[7] Rinne R, Ilgın HE, Karjalainen M. Comparative study on life‑cycle assessment and carbon footprint of hybrid, concrete and timber apartment buildings in Finland. International journal of environmental research and public health. 2022; https://doi.org/10.3390/ijerph19020774
[8] Komorowski M. Manual for designing and building with STEICO. Basics. Building physics. Installation recommendations, III. Warsaw. 2020
[9] Regulation of the Minister of Infrastructure and Construction of November 14, 2017, amending the regulation on the technical conditions to be met by buildings and their location (DzU z 2017 r., poz. 2285)
[10] EN 1990:2004, Basis of structural and geotechnical design, 2004
[11] Regulation of the Minister of Infrastructure and Development of February 27, 2015, on the methodology for determining the energy performance of a building or part of a building and energy performance certificates, as amended
[12] Adams M, Burrows V, Richardson S, Drinkwater J, Gamboa C, Collin C, Le Den X, Riemann LO, Porteron S, Secher AQ. Bringing embodied carbon upfront. Coordinated action for the building and construction sector to tackle embodied carbon. World Green Building Council. 2019
[13] Andersen CME, Garnow A, Sørensen CG, Wittchen A, Stranddorf LK, Hoxha E, Rasmussen, FN, Birgisdottir, H. Whole Life Carbon Impact of: 45 Timber Buildings. Department of the Built Environment, Aalborg University, København.

Received: 13.12.2024 / Artykuł wpłynął do redakcji: 13.12.2024 r.
Revised: 14.01.2025 / Otrzymano poprawiony po recenzjach: 14.01.2025 r.
Published: 25.04.2025 / Opublikowano: 25.04.2025 r.

Materiały Budowlane 04/2025, strona 55-62 (spis treści >>)

The effect of selected factors on the hygrothermic condition of walls insulated from the inside

Wpływ wybranych czynników na stan higrotermiczny ścian ocieplanych od wewnątrz

Open Access (Artykuł w pliku PDF)

citation/cytuj: Orlik-Kożdoń B. The effect of selected factors on the hygrothermic condition of walls insulated from the inside. Materiały Budowlane. 2025. Volume 632. Issue 04. Pages 47-54. DOI: 10.15199/33.2025.04.07

dr hab. inż. Bożena Orlik‑Kożdoń, prof. PŚ., Politechnika Śląska, Wydział Budownictwa
ORCID: 0000-0002-4905-3037

Correspondence address: Bozena.Orlik‑Ten adres pocztowy jest chroniony przed spamowaniem. Aby go zobaczyć, konieczne jest włączenie w przeglądarce obsługi JavaScript.

DOI: 10.15199/33.2025.04.07
Original research paper / Oryginalny artykuł naukowy

Abstract: The article presents selected issues related to the hygrothermal design of insulated wall systems from the inside. The presented issues concerned the influence of specific factors on changes in the moisture content of insulated partition materials over time. These included: external environmental conditions (driving rain, orientation, location and others), internal climate (different moisture load), moisture of the existing wall and the thickness of thermal insulation and the method of defining it.
Keywords: internal warming; historical buildings; moisture content.

Streszczenie: W artykule przedstawiono wybrane zagadnienia dotyczące projektowania higrotermicznego układów ściennych ocieplanych od wewnątrz. Prezentowana problematyka dotyczy wpływu określonych czynników na zmianę zawilgocenia materiałów izolowanej przegrody w czasie. Należały do nich: warunki środowiska zewnętrznego (zacinający deszcz, orientacja, lokalizacja i inne), klimat wewnętrzny (zróżnicowane obciążenie wilgocią), zawilgocenie istniejącego muru oraz grubość izolacji termicznej i sposób jej definiowania.
Słowa kluczowe: ocieplenie od wewnątrz; budynki historyczne; stan wilgotnościowy.

Literature
[1] Arbeiter K: Innendammung; Auswahl, Konstruktion, Ausfuhhrung, 2014.
[2] Muller R: Fachverband Innendammung; Praxihandbuch Innendammung: Planung-Konstruktion – Details – Beispiele, 2016.
[3] Scheffler G: Bauphysik der Innendämmung, Fraunhofer Irb Stuttgart, 2015.
[4] Orlik Kożdoń B: Prognozowanie stanu wilgotnościowego ścian ocieplanych od wewnątrz z budynkach historycznych z cegły, Monografia, 2022.
[5] Walker R, Pavía S.: Thermal and moisture monitoring of an internally insulated historic brick wall, Building and Environment, 133, 2018, p. 178–186.
[6] Zhou X, Derome D, Carmeliet J: Analysis of moisture risk in internally insulated masonry walls, Building and Environment, Vol. 15, March 2022.
[7] Wójcik R: Docieplanie budynków od wewnątrz, Medium, 2017.
[8] Worch A: Innendammung – Moglichkeiten und Grenzen, WTA Schriftenreihe, 31, 2009.
[9] Worch A.: Innendammung von einschaligem Ziegelmauerwerk, Bausubstanz, 3, 2012, s. 56–61.
[10] Rozporządzenie Ministra Infrastruktury w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie. Rozporządzenie z 12 kwietnia 2002 r. (Dz.U. z 2019 r. poz. 1065), Tekst ujednolicony – uwzględniający zmiany wprowadzone (Dz.U. z 16 września 2020 r. poz. 1608.
[11] Ustawa z 23 lipca 2003 r. o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami, Dz. U. 2003 Nr 162 poz. 1568.
[12] PNEN ISO 13788:2013: Cieplno-wilgotnościowe właściwości komponentów budowlanych i elementów budynku – Temperatura powierzchni wewnętrznej konieczna do uniknięcia krytycznej wilgotności powierzchni i kondensacja międzywarstwowa – Metody obliczania.
[13] Kunzel H.: Simultaneous heat and moisture transport in building components. One- and two-dimensional calculation using simple parameters, (13) (PDF) Simultaneous heat and moisture transport in building components. Oneand two-dimensional calculation using simple parameters (researchgate.net).
[14] https://wufi.de.
[15] PN-EN 15026:2008: Cieplno-wilgotnościowe właściwości użytkowe komponentów budowlanych i elementów budynku – Szacowanie przenoszenia wilgoci za pomocą symulacji komputerowej.

Received: 27.02.2024 / Artykuł wpłynął do redakcji: 27.02.2024 r.
Revised: 28.03.2025 / Otrzymano poprawiony po recenzjach: 28.03.2025 r.
Published: 25.04.2025 / Opublikowano: 25.04.2025 r.

Materiały Budowlane 04/2025, strona 47-54 (spis treści >>)