28 – 29 maja 2026 r. w Józefowie k. Warszawy odbyła się konferencja pt. „Nowoczesne elewacje i ściany osłonowe”, której organizatorem był Instytut Techniki Budowlanej (ITB). W wydarzeniu wzięło udział przeszlo sto osób, a wśród nich m.in. architekci, producenci systemów fasadowych, wykonawcy. Dwudniowe obrady podzielone były na cztery sesje.

Pierwszą, którą zatytułowano „Zmiany przepisów i trendy rynkowe”, zdominowały zagadnienia dotyczące nowego CPR. Łukasz Rymarz z Ministerstwa Rozwoju i Technologii przedstawił harmonogram przygotowań do stosowania w Polsce przepisów tego unijnego rozporządzenia. Konsultacje publiczne przeprowadzono w IV kwartale 2025 r. Prawdopodobnie zmieniona ustawa o wyrobach budowlanych zacznie obowiązywać w 2027 r., a w 2028 r. planowane jest wejście w życie aktów wykonawczych. Należy podkreślić, że nowy CPR nie likwiduje krajowego znaku budowlanego B. Bardzo ważna zmiana dotyczy nadzoru rynku. Wprowadzone zostaje pojęcie „ryzyka”. Oznacza to, że zamiast kontroli formalnej będzie ocena bazująca na ryzyku, jakie dany wyrób może stwarzać. Nadzór ma obejmować zarówno wyroby ze znakiem CE, jak i B, a zawarcie w ustawie o wyrobach budowlanych odpowiednich zapisów pozwoli na zachowanie jednolitego systemu nadzoru.

O wymaganiach, procedurach i dokumentach odniesienia związanych z nowym CPR mówiła mgr inż. Justyna Beczkowicz (ITB), a o przyszłej ocenie środowiskowej wyrobów budowlanych: systemie 3+ oraz obowiązkowej zasadniczej charakterystyce środowiskowej – mgr inż. Karolina Solecka (ITB). Innowacyjne rozwiązania elewacyjne w świetle Europejskich Dokumentów Oceny (EAD) przedstawiła mgr inż. Edyta Staniszewska-Chlebowska (ITB). Warto wspomnieć, że od 2026 r. wszystkie nowo opracowywane EAD będą uwzględniać charakterystyki środowiskowe, zgodnie z CPR-2024.

W drugiej sesji zatytułowanej „Bezpieczeństwo pożarowe – wymagania, badania, ocena” bryg. Wojciech Wiśniewski (Biuro Przeciwdziałania Zagrożeniom KG PSP) przedstawił doświadczenia z prowadzenia akcji gaśniczych przy gaszeniu elewacji. Problemowi odpadania elementów elewacji poświęcone było wystąpienie dr. inż. Pawła Sulika (ITB), który omówił metody badawcze i kryteria elewacji pod kątem ryzyka odpadania ich fragmentów podczas pożaru. Cecha ta ma kluczowe znaczenie w przypadku bezpieczeństwa ludzi ewakuujących się z budynku oraz ekip gaśniczych. Ochronna funkcja szkła była tematem referatu dr. inż. Bartłomieja Sędłaka. Zaprezentował procedury klasyfikacji przeciwpożarowych, przeszklonych ścian osłonowych oraz opowiedział, w jakich warunkach i jak długo transparentna przegroda może stanowić skuteczną barierę dla ognia i promieniowania termicznego. Z dużym zainteresowaniem spotkało się wystąpienie dr. hab. inż. Wojciecha Węgrzyńskiego, prof. ITB, który podsumował dekadę badań pełnoskalowych. Przeanalizował obecne algorytmy i normatywne testy laboratoryjne, szukając odpowiedzi, czy w sposób spójny i precyzyjny przewidują rzeczywiste zagrożenie pożarowe na elewacjach nowoczesnych obiektów komercyjnych.

Trzecią sesję, „Nowoczesne technologie i wyzwania” rozpoczął Tomasz Gałązka z Ministerstwa Rozwoju i Technologii, prezentując główne zmiany dotyczące nowego rozporządzenia w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie. Dyrektor Iwona Tokarska oraz Zastępca Dyrektora Krzysztof Myszkowski (Główny Urząd Nadzoru Budowlanego, Departament Wyrobów Budowlanych), zreferowali aktualne procedury kontrolne oraz zasady wprowadzania wyrobów budowlanych do obrotu w świetle zmieniających się przepisów europejskich. Podkreślili m.in. potrzebę uszczelniania rynku i eliminowania systemów fasadowych, które nie mają pełnej, udokumentowanej weryfikacji laboratoryjnej. Podczas tej sesji dr inż. Agnieszka Winkler-Skalna (ITB) przedstawiła innowacyjne badania przegród zewnętrznych w warunkach rzeczywistych, a mgr inż. Jakub Bielawski (ITB) bezpieczeństwo pożarowe zielonych ścian. Dwa wystąpienia poświęcono fotowoltaice. Dr inż. Bartłomiej Papis (ITB) zaprezentował fotowoltaikę w rozwiązaniach budowlanych w aspekcie bezpieczeństwa pożarowego, a mgr inż. Piotr Frąckiewicz (ITB) – fotowoltaikę jako komponent elewacji w aspekcie bezpieczeństwa użytkowania.

Ostatnia, czwarta sesja konferencji pt. „Projektowanie i eksploatacja ścian osłonowych oraz elewacji” poświęcona była głównie inżynierii materiałowej, diagnostyce konstrukcji oraz wytycznym projektowym dla architektów. Mgr inż. Marzena Jakimowicz (ITB) szczegółowo przeanalizowała konstrukcje ścian osłonowych metalowo-szklanych w obiektach wysokościowych i zestawiła wymagania obliczeniowe z najczęstszymi wadami wykonawczymi spotykanymi na polskich budowach, które prowadzą do nieszczelności i utraty właściwości izolacyjnych. Dr inż. Ołeksij Kopyłow (ITB) przybliżył zebranym zagadnienia diagnostyki, konserwacji oraz modernizacji pasywnych elewacji wentylowanych, a o architektonicznych kierunkach rozwoju i nowoczesnym designie fasad opowiedział Tomasz Karwatka (Studio Profil). Podczas tej sesji ppłk dr inż. Bartłomiej Pieńko (Wojskowa Akademia Techniczna) omówił odporność przegród budowlanych na miejscowe i ogólne oddziaływanie środków rażenia.

Należy wspomnieć, że ważnym elementem wydarzenia był panel dyskusyjny, podczas którego omawiano wpływ nowych regulacji na rynek wyrobów budowlanych, wyzwania stojące przed producentami oraz rolę badań i oceny technicznej w zapewnianiu bezpieczeństwa i jakości rozwiązań stosowanych w budownictwie. Konferencja stworzyła przestrzeń do wymiany doświadczeń, prezentacji dobrych praktyk oraz nawiązywania kontaktów między przedstawicielami nauki oraz producentami wyrobów budowlanych.

Danuta Kostrzewska-Matynia