logo

e-ISSN 2449-951X
ISSN 0137-2971
Pierwotna wersja - elektroniczna
Pierwotna wersja językowa - angielska

100 punktów za artykuły naukowe!

Zgodnie z Komunikatem Ministra Nauki z 5 stycznia 2024 r. w sprawie wykazu czasopism naukowych i recenzowanych materiałów z konferencji międzynarodowych, autorzy za publikację artykułów naukowych w miesięczniku „Materiały Budowlane” z dyscyplin: inżynieria lądowa, geodezja i transport; architektura i urbanistyka; inżynieriamateriałowa; inżynieria chemiczna; inżynieria mechaniczna, a także inżynieria środowiska, górnictwo i energetyka, otrzymują 100 pkt.

Trafność oszacowań kosztorysowych w dynamicznych warunkach rynkowych

Open Access (Artykuł w pliku PDF)

Accuracy of cost estimates in dynamic market conditions

dr inż. Marcin Gajzler, Politechnika Poznańska, Wydział Inżynierii Lądowej i Transportu
ORCID: 0000-0001-5436-4342

Adres do korespondencji: Ten adres pocztowy jest chroniony przed spamowaniem. Aby go zobaczyć, konieczne jest włączenie w przeglądarce obsługi JavaScript. 

DOI: 10.15199/33.2022.12.20
Artykuł przeglądowy

Streszczenie. Zaprezentowano wybrane aspekty kosztorysowania robót budowlanych w dynamicznych warunkach rynkowych. W ostatnich latach odnotowano wiele czynników wpływających na stabilność gospodarczą oraz rynku budowlanego (ograniczenia związane z COVID-19, niestabilność rynków surowcowych, konflikt wojenny w Ukrainie). Ich wystąpienie spowodowało dużą zmienność czynników kształtujących ceny w budownictwie. W związku z tym pojawiły się trudności w sporządzaniu wycen kosztorysowych, następowała ich szybka dezaktualizacja bądź nawet pierwotna nieadekwatność do warunków rynkowych. W artykule podjęto dyskusję nad tym stanem, co zobrazowano wybranymi przykładami kalkulacji kosztorysowych i analiz cenowych.
Słowa kluczowe: kosztorysowanie; trafność oszacowań kosztorysowych; dynamika rynku budowlanego.

Abstract. Selected aspects of the costing of construction works in dynamic market conditions were presented. In recent years, there have been a number of factors affecting economic stability and the stability of the construction market (restrictions related to COVID-19, instability of raw materials markets, war conflict in Ukraine). Their occurrence resulted in high volatility of factors influencing prices in construction. As a result, there were difficulties in preparing cost estimates, which resulted in their quick obsolescence or even initial inadequacy to market conditions. The article discusses this state of affairs, which is illustrated by selected examples of cost calculation and price analyzes.
Keywords: costing; accuracy of cost estimates; dynamics of the construction market.

Literatura
[1] Kietliński W. Proces inwestycyjny w budownictwie. Oficyna Wydawnicza Politechniki Warszawskiej, Warszawa. 2007.
[2] Sobczyński P, Owsiak Z. Problematyka kosztorysowania inwestycji budowlanych na przykładzie kamiennej, zabytkowej elewacji. Materiały Budowlane. 2018; 10: 46 – 48.
[3] Raport roczny 2021/2022. Polska Unia Dystrybutorów Stali.
[4] Wskaźniki cen produkcji budowlano-montażowej. Raporty Głównego Urzędu Statystyki.
[5] Rozporządzenie Ministra Rozwoju i Technologii z 20 grudnia 2021 r. w sprawie określenia metod i podstaw sporządzania kosztorysu inwestorskiego, obliczania planowanych kosztów prac projektowych oraz planowanych kosztów robót budowlanych określonych w programie funkcjonalno-użytkowym. Dz.U. 2021 poz. 2458.
[6] Polskie Standardy Kosztorysowania Robót Budowlanych. Wyd. II. Stowarzyszenie Kosztorysantów Budowlanych, Warszawa, 2017.


Przyjęto do druku: 27.10.2022 r.

Materiały Budowlane 12/2022, strona 76-78 (spis treści >>)

Metoda redukcji przestojów w pracy brygad realizujących przedsięwzięcia budowlane

Open Access (Artykuł w pliku PDF)

Method for reducing gaps in the crews' work executing construction projects

mgr inż. Łukasz Rzepecki, Politechnika Lubelska, Wydział Budownictwa i Architektury
ORCID: 0000-0002-1444-9007

Adres do korespondencji: Ten adres pocztowy jest chroniony przed spamowaniem. Aby go zobaczyć, konieczne jest włączenie w przeglądarce obsługi JavaScript. 

DOI: 10.15199/33.2022.12.19
Oryginalny artykuł naukowy

Streszczenie. W artykule rozważany jest problem harmonizacji pracy brygad, realizujących niejednorodne procesy budowlane w warunkach deterministycznych. Opracowano model matematyczny problemu minimalizacji przestojów w pracy brygad, uwzględniając różne warianty działań, których celem jest redukcja czasu realizacji procesów budowlanych i całego przedsięwzięcia. Dzięki zastosowaniu opracowanego modelu możliwe jest zapewnienie ciągłości pracy brygad, a tym samym redukcja strat czasu oraz znacznie lepsza organizacja pracy na budowie.
Słowa kluczowe: harmonogramowanie przedsięwzięć budowlanych; ciągłość pracy brygad; metody intensyfikacji pracy; modele sieciowe; zarządzanie w budownictwie.

Abstract. This paper analyses scheduling work of crews executing non-uniform construction processes in deterministic conditions. A mathematical model to minimizing work gaps was formulated, taking into account different variants of actions aimed at reducing the duration of project execution. The application of the developed model made it possible to increase the continuity of crews' work and reduction of time loss as well as better organization of work on the construction site.
Keywords: construction project scheduling; continuity of crews’ work; project acceleration methods; network models; construction project management.

Literatura
[1] Turkoglu H, Polat G, Akin FD. Crashing construction projects considering schedule flexibility: an illustrative example. Int. J. Constr. Manag., 2021, doi: 10.1080/15623599.2021.1901559.
[2] Radziszewska-Zielina E, Sroka B. Planning repetitive construction projects considering technological constraint. Open Eng. 2018; doi: 10.1515/eng-2018-0058.
[3] Elazouni AM, Metwally FG. Expanding Finance- Based Scheduling to Devise Overall-Optimized Project Schedules. J. Constr. Eng. Manag. 2007, doi: 10.1061/(ASCE) 0733-9364 (2007) 133: 1 (86).
[4] Plebankiewicz E, Leśniak A, Karcińska P. Assumptions of a planned number of man-hours verification model for construction works. Sci. Rev. Eng. Environ. Sci. 2018, doi: 10.22630/PNIKS. 2018.27.3.29.
[5] J.Malara, E. Plebankiewicz, and M. Juszczyk, Formula for Determining the Construction Workers Productivity Including Environmental Factors. Buildings, vol. 9, no. 12, Art. no. 12, Dec. 2019, doi: 10.3390/buildings9120240.
[6] P. Kostrzewa-Demczuk and M. Rogalska, Anticipating the Length of Employees’Working Time. Symmetry, vol. 12, no. 3, Art. no. 3, Mar. 2020, doi: 10.3390/sym12030413.
[7] A. Mahmoudi and M. R. Feylizadeh. A grey mathematical model for crashing of projects by considering time, cost, quality, risk and law of diminishing returns. Grey Syst., vol. 8, no. 3, pp. 272–294, 2018, doi: 10.1108/GS-12-2017-0042.
[8] S. Biruk and L. Rzepecki. Scheduling Repetitive Construction Processes Using the Learning-Forgetting Theory. IOP Conf. Ser. Mater. Sci. Eng., vol. 471, no. 11, p. 112039, Feb. 2019, doi: 10.1088/1757-899X/471/11/112039.
[9] Biruk S, and Jaśkowski P. Selection of subcontractors using ordinal ranking methods based on Condorcet approach. Bud.Archit. 2016, doi: 10.24358/Bud-Arch_16_154_04.
[10] Chang C-K, Hanna AS, Woo S, Cho C-S. LogisticRegressionModeling toDetermine Projects impacted by Schedule Compression. KSCE J. Civ. Eng. 2019, doi: 10.1007/s12205-019-2056-0.
[11] Moselhi O. Schedule compression using the direct stiffnessmethod. Can. J. Civ. Eng., Feb. 2011, doi: 10.1139/l93-007.
[12] Hazini K, Dehghan R, J. Ruwanpura J. A heuristic method to determine optimum degree of activity accelerating and overlapping in schedule compression. Can. J. Civ. Eng. 2013, doi: 10.1139/cjce-2012-0380.
[13] Biruk S, Rzepecki Ł. Simulation model for resource-constrained construction project. Open Eng. 2019, doi: 10.1515/eng-2019-0037.
[14] Bakry I, Moselhi O, Zayed T. Optimized acceleration of repetitive construction projects. Autom. Constr.2014,doi:10.1016/j.autcon.2013.07.003.
[15]Moselhi O, Roofigari-EsfahanN.Projectschedule compression: a multi-objective methodology. Constr. Innov. 2013, doi: 10.1108/CI-03-2011-0010.
[16] El-Rayes K, and Moselhi O. Resource-driven scheduling of repetitive activities. Constr.Manag. Econ. 1998, doi: 10.1080/014461998372213.
[17] TomczakM, Jaśkowski P. Crashing Construction Project Schedules by Relocating Resources. IEEE Access,2020,doi:10.1109/ACCESS.2020.3044645.
[18] Arditi D, Tokdemir OB, Suh K. Challenges in line-of-balance scheduling. J. Constr. Eng.Manag. 2002, doi: 10.1061/(ASCE) 0733-9364 (2002) 128: 6 (545).


Przyjęto do druku: 20.10.2022 r.

Materiały Budowlane 12/2022, strona 73-75 (spis treści >>)

Flexible Formwork Flow 4.0 – usprawnienie modelu zarządzania deskowaniami na budowie w myśl zasad Przemysłu 4.0

Open Access (Artykuł w pliku PDF)

Flexible Formwork Flow 4.0 – improvement of formwork management on site in accordance with the principles of Industry 4.0

mgr inż. Łukasz Majkowski, PERI Polska Sp. z o.o. Oddział Poznań
ORCID: 0000-0002-4575-8638
dr hab. inż. Jerzy Pasławski, prof. PP, Politechnika Poznańska, Wydział Inyżnierii Lądowej i Transportu
ORCID: 0000-0002-5570-2363

Adres do korespondencji:  Ten adres pocztowy jest chroniony przed spamowaniem. Aby go zobaczyć, konieczne jest włączenie w przeglądarce obsługi JavaScript. 

DOI: 10.15199/33.2022.12.18
Artykuł przeglądowy

Streszczenie. W wyniku badań opisywana koncepcja 3F4 została uzupełniona o system geolokalizacji i monitoring dostępny w trybie rzeczywistym. Jednocześnie należy pamiętać, iż bieżące nakłady kosztów ulegają ciągłym zmianom i są na bieżąco aktualizowane w systemie 3F4. Dzięki wprowadzeniu metodologii Lean i/lub Agile uzyskujemy pewność, że budowa działa w sposób zapewniający stabilizację procesów budowlanych oraz możliwość dostosowania do zmian. Chociaż te dwie koncepcje wymagają podjęcia innych kroków w kierunku osiągnięcia różnych celów, jednak właściwe ich połączenie z uwzględnieniem metod klasycznych i idei Przemysłu 4.0 pozwala w efekcie osiągnąć efekt synergii – usprawnienie analizowanego procesu.
Słowa kluczowe: Construction 4.0; Industry 4.0; Lean Management; Flexibility; deskowania; rusztowania; badania nakładów roboczych; budowa; proces montażu; podwykonawcy; siła robocza; sprzęt budowlany; nowoczesne technologie; czujniki RFID.

Abstract. As a result of studies, the concept 3F4 has been supplemented by a new geolocation system and real-time monitoring. At the same time, it should be remembered that the current cost outlays are constantly changing and are constantly updated in the 3F4 system. Thanks to the introduction of Lean and/orAgile methodologies, we can be sure that the construction works in a way that ensures the stabilization of construction processes and the possibility of adapting to the following changes.Although these two concepts require taking other steps towards achieving different goals, the proper combination of them, taking into account classic methods and the idea of Industry 4.0, allows, as a result, to achieve a synergy effect – improvement the analyzed process.
Keywords: Construction 4.0; Industry 4.0; Lean Management; Flexibility; formwork; scaffolding; work-hourly research; construction; assembly process; subcontractors; workforce; construction equipment; modern technologies; RFID sensors.

Literatura
[1] Prieto R. 2021. Construction – 4.0. National Academy of ConstructionExecutive Insights. 2021; https://www. researchgate. net/publication/ 348690890_Construction-40 dnia 30.07.2022.
[2] Hossan MA, Nadeem A. Towards Digitizing the Construction Industry: State of theArt of Construction 4.0; Proceedings of International Structural Engineering and Construction. 2019.
[3] Stehn L, Höök M. Lean principles in industrialized housing production: The need for a cultural change. Lean Construction Journal. 2008: 2 – 7, pobrano z Internetu: https://www. researchgate. net/figure/The-house-of-lean- -production-in-the-context-of-the-literature-review-representing-a-lean_fig1_ 228433776.
[4] KristowskiA,Majkowski Ł. Organizacja badań poligonowych budowy wybranych systemów deskowań – zeszyty naukowe Politechniki Rzeszowskiej Nr 276; Budownictwo i Inżynieria Środowiska. 2011; 58 (3/11/III): 241 – 248.
[5] Thomas HR, Horman MJ, de Souza UEL, Zavrski I. Reducing variability to improve performance as a lean construction principle, Journal of Construction Engineering and Management. 2002; 128: 144 – 154.
[6] Martinez E, Tommelein ID,AlvearA. Formwork system selection using choosing by advantages. In Construction Research Congress. San Juan, Puerto Rico. 2016: 1700 – 1709.
[7] Forcael E, Ferrari I, Opazo-Vega A, Pulido-Arcas JA. Construction 4.0: A Literature Review, Sustainability. 2020; 12 (22): 19 – 22.
[8] Thomas HR. Schedule Acceleration, Work Flow, and Labor Productivity. Journal of Construction Engineering Management. 2000; 126: 261 – 267.
[9] HannaAS, SenouciAB. NEUROSLAB – neural network system for horizontal formwork selection. Canadian Journal of Civil Engineering. 1995; 22 (4): 785 – 792.


Przyjęto do druku: 10.10.2022 r.

Materiały Budowlane 12/2022, strona 67-72 (spis treści >>)

Problemy wielokryterialnego wyboru „zielonych” rozwiązań budowlanych na przykładzie dachu domu szkieletowego

Open Access (Artykuł w pliku PDF)

Problems of multicriteria selection of „green” building solutions on the example of a roof for a timber frame house

dr inż. Agata Czarnigowska, Politechnika Lubelska, Wydział Budownictwa i Architektury
ORCID: 0000-0003-3715-3521
dr inż. Robert Bucoń, Politechnika Lubelska, Wydział Budownictwa i Architektury
ORCID: 0000-0002-9397-639X
inż. Jakub Gierat, Absolwent Politechniki Lubelskiej

Adres do korespondencji: Ten adres pocztowy jest chroniony przed spamowaniem. Aby go zobaczyć, konieczne jest włączenie w przeglądarce obsługi JavaScript. 

DOI: 10.15199/33.2022.12.17
Artykuł przeglądowy

Streszczenie. W artykule porównano rozwiązania projektowe elementu budynku mieszkalnego o drewnianej konstrukcji szkieletowej. Zastosowano podejście często prezentowane w literaturze, bazujące na indywidualnym zestawie kryteriów (koszt, wybrane parametry użytkowe, wpływ na środowisko) i użyciu przyjętej metody szeregowania rozwiązań. Przykład ten służy wskazaniu wad i zalet upraszczania analiz ilościowych przy wyborze rozwiązań technologiczno-materiałowych w budownictwie.
Słowa kluczowe: projektowanie budynków; analiza wielokryterialna; ślad węglowy; deklaracje środowiskowe; szkielet drewniany.

Abstract. This paper compares designs of an element of a timber frame residential building. The authors applied an approach common in the literature on the subject, based on an individual set of criteria (cost, selected performance parameters, environmental impact) and the use of a predefined method of ranking solutions. This case is a base for discussing the advantages and disadvantages of simplifying quantitative analyses when selecting material solutions in construction.
Keywords: building design; multi-criteria analysis; carbon footprint; environmental declarations; timber frame.

Literatura
[1] Goh CS, Chong HY, Jack L, Mohd Faris AF. Revisiting triple bottom line within the context of sustainable construction: A systematic review. J Clean Prod. 2019; https://doi.org/10.1016/J. JCLEPRO. 2019.119884.
[2] Lewandowska A, Noskowiak A, Pajchrowski G, Strykowski W, Witczak A. Środowiskowa ocena cyklu życia modelowych budynków drewnianych i murowanych jako przykład zastosowania techniki LCA. Poznań: ITD. 2012.
[3] Środowiskowe aspekty nowoczesnego budownictwa drewnianego. Warszawa: KAPE; 2019.
[4] Bucoń R, Czarnigowska A. Selecting Criteria forAssessing „Environmentally-Friendly”Material Options in Construction: Part I. In: Serrat C, Casas, JR, Gibert V, editors. Current Topics and Trends on Durability of Building Materials and Components. 2022; https://www. scipedia. com/public/Draft_Content_901761139.
[5] Gicala M, Sobotka A. Analiza rozwiązań konstrukcyjno- materiałowych budynków z uwzględnieniem wymogów zrównoważonego rozwoju. Prz Nauk Inż. Kszt Środ. 2017; https://doi. org/0.22630/PNIKS. 2017.26.2.14.
[6] Hagedorn M, Ksit B. Analiza wytycznych certyfikacji zrównoważono-ekologicznej na podstawie użytkowanych budynków. Przegląd Budowlany. 2021; 5-6: 54-59.
[7] Gajzler M, Dziadosz A, Szymański P. Problemy wyboru metody wspomagającej podejmowanie decyzji w budownictwie. Czas Tech. 1-B. 2010; 2 (107): 71 – 84.
[8] 2021 Global Status Report for Buildings and Construction: Towards a Zero-emission, Efficient and Resilient Buildings and Construction Sector. Nairobi: UNEP, 2021. https://globalabc. org/resources/ publications/2021-global-status-report-buildings- and-construction.
[9] Zerowy ślad węglowy budynków. Mapa drogowa dekarbonizacji budownictwa do roku 2050, PSBE, 2021. https://plgbc. org. pl/zrownowazone- budownictwo/dekarbonizacja-budownictwa.
[10] Komunikat Komisji COM/2020/662 Fala renowacji na potrzeby Europy – ekologizacja budynkow, tworzenie miejsc pracy, poprawa jakości życia.
[11] Bringing embodied carbon upfront. Coordinated action for the building and construction sector to tackleembodied carbon, WGBC, 2019. https://www.worldgbc.org/embodied-carbon.
[12] City Policy Framework for Dramatically Reducing Embodied Carbon. CNCA, 2021. https://www.embodiedcarbonpolicies.com.
[13] Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie, t.j. Dz.U. 2019 poz. 1064 z poźn. zm.
[14] Rozporządzenie Ministra Infrastruktury i Rozwoju z 27 lutego 2015 r. w sprawie metodologii wyznaczania charakterystyki energetycznej budynku lub części budynku oraz świadectw charakterystyki energetycznej, Dz. U. 2015 poz. 376 z poźn. zm.
[15] Durao V, Silvestre JD,Mateus R, de Brito J. Assessment and communication of the environmental performance of construction products in Europe: Comparison between PEF and EN 15804 compliant EPD schemes. Res ConsRec 2020; https://doi.org/10.1016/j.resconrec. 2020.104703.
[16] Anderson J, Moncaster A. Embodied carbon, embodied energy and renewable energy: a review of Environmental Product Declarations. Proc Inst Civ Eng Struct Build. 2022; https://doi. org 10.1680/jstbu. 21.00160.
[17] https://www.itb.pl/epd.html, dostępmaj 2022.
[18] https://www.eco-platform.org/epd-data. html, dostęp maj 2022.
[19] https://ibu-epd.com, dostęp maj 2022.
[20] https://www.environdec.com, dostępmaj 2022.
[21] https://www.oekobaudat.de/, dostępmaj 2022.
[22] Gierat J. Projekt jednorodzinnego budynku mieszkalnego o konstrukcji szkieletowej drewnianej z doborem rozwiązań materiałowych. Praca dyplomowa inżynierska. Promotor: R. Bucoń. Politechnika Lubelska, 2022.
[23] Ishizaka A, Nemety P. Multi-criteria decision analysis. Chichester: Wiley, 2013.
[24] Zimmermann RK, Bruhn S, Birgisdottir H. BIM-based life cycle assesment of buildings – an investigation of industry practice and needs. Sustainability 2021; https://doi. org/10.3390/su- 13105455.
[25] Birgisdottir H, Rasmussen FN. Development of LCAbyg: A National Life CycleAssessment Tool for Buildings in Denmark. IOP Conf Series Earth Env Sci. 2019; https://doi. org/10.1088/1755-1315/290/1/012039.
[26] Wang H, Takano A, Tamura K. An attempt to create the holistic flow chart of forest resources. IOP Conf S Earth Env Sci. 2020; https://doi.og/10.1088/1755-1315/588/4/042039.
[27] KaliszewskiA. Cele polityki leśnej w Polsce w świetle aktualnych priorytetow leśnictwa w Europie. Część 5. Ku nowej strategii rozwoju leśnictwa w Polsce. Leśne Prace Badawcze. 2018; 79 (4): 355 – 364.
[28] Lier M, Kohl M, Korhonen KT, Linser S, Prins K, Talarczyk A. The New EU Forest Strategy for 2030:ANew Understanding of Sustainable Forest Management? Forests. 2022; https://doi.org/10.3390/f13020245.
[29] Diaz DD, Loreno S, Ettl GJ, Davies B. Tradeoffs in Timber, Carbon, and Cash Flow under Alternative Management Systems for Douglas- -Fir in the Pacific Northwest. Forests. 2018; https://doi.org/10.3390/f9080447.
[30] Tomaszewska J, Bekierski D, Piasecki M. Deklaracje środowiskowe wyrobow budowlanych narzędziem wspierającym rozwoj zrownoważonego budownictwa. Przegląd Budowlany. 2017; 10: 34 – 36.


Przyjęto do druku: 24.10.2022 r.

Materiały Budowlane 12/2022, strona 62-66 (spis treści >>)

Kontyngencja czasu realizacji i kosztu przedsięwzięć budowlanych jako sposób zabezpieczenia na skutek wystąpienia opóźnień

Open Access (Artykuł w pliku PDF)

Time and cost contingency of construction projects as a method of securing due to delays

dr inż. Agnieszka Dziadosz, Politechnika Poznańska, Wydział Inżynierii Lądowej i Transportu
ORCID: 0000-0002-2258-4057
dr inż. Mariusz Rejment, Politechnika Wrocławska, Wydział Budownictwa Lądowego i Wodnego
ORCID: 0000-0001-8230-3627

Adres do korespondencji: Ten adres pocztowy jest chroniony przed spamowaniem. Aby go zobaczyć, konieczne jest włączenie w przeglądarce obsługi JavaScript. 

DOI: 10.15199/33.2022.12.16
Artykuł przeglądowy

Streszczenie. Zarządzanie przedsięwzięciami budowlanymi m.in. ich planowaniem, budżetowaniem oraz przydzielaniem zasobów, rozwinęło się dynamicznie na przełomie lat siedemdziesiątych i osiemdziesiątych XX w. W budżetowaniu kluczowe znaczenie ma tzw. krzywa S, której kształt odzwierciedla postęp robót budowlanych określonych w harmonogramie rzeczowym. Krzywa S stanowi bazę przy tworzeniu m.in. krzywych skumulowanych obrazujących narastanie zużycia danego zasobu wg najwcześniejszych i najpóźniejszych terminów zwanych esogramami. Powierzchnia zawarta pomiędzy krzywymi esogramu zawiera zbiór krzywych reprezentujących możliwy przebieg realizacji robót budowlanych. Wprowadzenie losowości w inżynierii przedsięwzięć budowlanych przyczyniło się do rozwoju różnych koncepcji i metod analizy zmienności czasu oraz kosztu jako efektu wpływu czynników losowych. Takie podejście doprowadziło do rozwinięcia koncepcji kontyngencji kosztu rozumianej jako kwota (rezerwa, budżet awaryjny) przeznaczona na pokrycie dodatkowych wydatków związanych z wystąpieniem czynników losowych oraz kontyngencji czasu traktowanej analogicznie jako rezerwa czasowa. W artykule zaprezentowano istotę kontyngencji i jej przydatność w praktyce budowlanej.
Słowa kluczowe: krzywa S; opóźnienia; ocena ryzyka; kontyngencja czasu; kontyngencja kosztu.

Abstract. The management of construction projects, mainly in the field of planning, budgeting and resource allocation, developed dynamically at the turn of the 1970s and 1980s. In budgeting, the so-called "S-curve", the shape of which reflects the progress of construction works based on the work schedule. S-curves are the basis for creating, among others cumulative curves illustrating the increase in consumption of a given resource according to the earliest and the latest dates, called “esograms”. The area between the curves of the esogramcontains the entire set of curves, each of which represents the possible course of construction works. The introduction of randomness in the engineering of construction projects contributed to the development of various concepts and methods of analyzing the variability of time and cost as an effect of the influence of random factors. This approach led to the development of the cost contingency concept understood as an amount (reserve, emergency budget) intended to cover additional expenses related to the occurrence of randomfactors and time contingency, treated analogously as a time reserve. The article presents the essence of contingency and its usefulness in construction practice.
Keywords: S-curve; construction delays; risk assessment; time contingency; cost contingency.

Literatura
[1] Leśniak A, Piskorz G, Spisakova M, Mackova D. Causes of delays in construction works resulting from the provisions of the contract in Poland and Slovakia. Przegląd Naukowy. Inżynieria i Kształtowanie Środowiska. 2018; 27 (1 [79]).
[2] Meszek W, Rejment M, Dziadosz A. Disturbance Analysis and Their Impact on Delays in Construction Process. In IOP Conference Series: Materials Science and Engineering. 2019; Vol. 603, No. 5, p. 052002. IOP Publishing.
[3] Kowalczyk A, Meszek W, Rejment M, Dziadosz A. (2018). Delays in construction works in Polish construction industry fromthe contractors’ point of view. In MATEC web of conferences. 2018; Vol. 222, p. 01008. EDP Sciences.
[4] Hoła B, Mrozowicz J. Modelowanie procesów budowlanych o charakterze losowym. Wydawnictwo Dolnośląskie Edukacyjne. 2003.Wrocław, 279.
[5] Perera HP, Perera BAKS, Palihakkara AD. Financial and economic risk management in coastal land reclamation projects. Construction Innovation. 2022; https://doi.org/10.1108/CI-12- 2021-0238.
[6] Grzyl B, Kristowski A. BIM jako narzędzie wspomagające zarządzanie ryzykiem przedsięwzięcia inwestycyjnego. Materiały Budowlane. 2016. DOI: 10.15199/33.2016.06.22.
[7] Sobieraj J, Metelski D. Project Risk in the Context of Construction Schedules – Combined Monte Carlo Simulation and Time at Risk (TaR) Approach: Insights from the Fort Bema Housing Estate Complex. Applied Sciences. 2022; https://doi.org/10.3390/app12031044.
[8] Kapliński O, StefańskiA.Metody sieciowe w organizacji i planowaniu budowy.Wydawnictwo Politechniki Poznańskiej. 1973.
[9] Baumann T, DziadoszA, RejmentM, Kapliński O. Range of application and limitations of the earned value method in construction project estimation. Czasopismo Techniczne. 2014. Budownictwo Zeszyt 2-B (6). 2014: 65 – 72.
[10] Przywara D, Rak A. Analiza czasowo- -kosztowa wmonitoringu harmonogramumetodą wartości uzyskanej. Czasopismo Techniczne. 2017. DOI: 10.4467/2353737XCT.17.069.6426.
[11] Konior J, Szóstak M. The S-curve as a tool for planning and controlling of construction process – case study. Applied Sciences. 2020; 10(6): 2071.
[12] Konior J, Szóstak M. (Time and Cost Variance of Construction Projects Monitored by Bank Investment Supervision. In International Scientific Conference Environmental Challenges in Civil Engineering. 2020: 207 – 215. Springer, Cham.
[13] Przywara D, RakA.Monitoring of Time and CostVariances of Schedule Using Simple Earned Value Method Indicators. Appl. Sci. 2021; https://doi.org/10.3390/app11041357
[14] Nassar K. Cost Contingence Analysis for Construction Project Using Spreadsheets. Cost Engineering. 2002; Vol. 44, No. 9: 26 – 31.
[15] Moselhi O. Risk assessment and contingency estimating. AACE International Transactions. 1997: 1 – 6.
[16] Kasprowicz T. Inżynieria przedsięwzięć budowlanych, Wydawnictwo Instytut Technologii Eksploatacji. Warszawa-Radom.
[17] Kasprowicz T. Inżynieria przedsięwzięć budowlanych, [w:] Kapliński O. (red.), Metody i modele badań w inżynierii przedsięwzięć budowlanych. Wydawnictwo KILiW PAN, IPPT, Studia z zakresu inżynierii. 2007; 57: 35 – 78. Warszawa.


Przyjęto do druku: 19.10.2022 r.

Materiały Budowlane 12/2022, strona 59-61 (spis treści >>)

Zastosowanie metody sprzężeń czasowych TCM 1 w harmonogramowaniu robót budowlanych

Open Access (Artykuł w pliku PDF)

Application of the TCM 1 time coupling method in construction works scheduling

dr hab inż Magdalena Rogalska, Politechnika Lubelska, Wydział Budownictwa i Architektury
ORCID: 0000-0001-8408-3242
prof. dr hab inż Zdzisław Hejducki, Politechnika Wrocławska, Wydział Budownictwa Lądowego i Wodnego
ORCID: 0000-0003-2958-0128

Adres do korespondencji: Ten adres pocztowy jest chroniony przed spamowaniem. Aby go zobaczyć, konieczne jest włączenie w przeglądarce obsługi JavaScript. 

DOI: 10.15199/33.2022.12.15
Studium przypadku

Streszczenie. W artykule przedstawiono sposób wykonania harmonogramu w postaci wykresu Gantta z zastosowaniem szeregowania zadań metodą sprzężeń czasowych i ciągłości pracy TCM 1 brygad roboczych. Tradycyjną metodą wizualizacji harmonogramu w TCM są cyklogramy. W artykule przedstawiono wykorzystanie programu MS Project do wykonania wykresów Gantta z zastosowaniem szeregowania zadań metodą TCM 1 ze względu na możliwość wykorzystania tego programu w analizie ryzyka i kosztów cyklu życia budowli, gdzie konieczne jest zastosowanie wykresu Gantta do obliczeń.
Słowa kluczowe: harmonogramowanie; sprzężenia czasowe.

Abstract. The purpose of this work is to present the method of making a schedule in the form of a Gantt chart with the use of task scheduling using the time coupling method while maintaining the continuity of work of TCM 1 working teams. The traditional method of schedule visualization in TCM are cyclograms, in this work MS Project was used to prepare Gantt charts using the TCM 1 task scheduling method due to the need to use this program in the risk and cost analysis of the building life cycle, where it is necessary to use the Gantt chart to calculations.
Keywords: scheduling; time coupling.

Literatura
[1] Hejducki Z, Rogalska M. Flow Shop scheduling of construction processes using time coupling methods/Lublin: Wydawnictwo Politechniki Lubelskiej, 2021; 138. ISBN 978-83-7947-467-7.
[2] Borne P. Evolutionary algorithms for job-shop scheduling Int. J. Appl. Math. Comput. Sci., 2004, Vol. 14, No 1, 91-103.
[3] Bożejko W, Wodecki M. A hybrid evolutionary algorithm for some discrete optimization problems, IEEE Computer Society P2286 ISBN 0-7695-2286-6, 2.
[4] Leu SS, Yang CH, Huang JC Resource leveling in construction by genetic algorithm-based optimization and its decision support system application. Automation in Construction 2000; 10: 27-41.
[5] Nassar K. Evolutionary optimization of resource allocation in repetitive construction schedules ITcon. 2005; 10:265.
[6] Reewers CR. Yamada T. Genetic Algorithms Path Relinking on the Flowshop Sequencing Problem, Evolutionary Computation Journal MIT press. 1998; 6(1):230-234.
[7] Afanasjev VA. Stream methods in construction work, Potocnaja organizacja rabot v stroitelstwie, Sankt Petersburg. 2000.
[8] Arditi D, Tokdemir OB, Suh K. Effect of learning on line-of-balance scheduling, International Journal of Project Management, 2001; 19(5): 265-277.
[9] Grabowski J, Wodecki M. A very fast tabu search algorithm for the permutation flow shop problem with makespan criterion, Computers & Operations Research, 2004; 31: 1891-1909.
[10] Gupta J, Stafford EF Jr. Flowshop scheduling research after five decades, European Journal of Operational Research 2006; 169: 699-711.


Przyjęto do druku: 28.10.2022 r.

Materiały Budowlane 12/2022, strona 56-58 (spis treści >>)

Budownictwo modułowe jako możliwość elastycznego dostosowania do wymagań użytkownika na wybranych przykładach

Open Access (Artykuł w pliku PDF)

Modular construction as a possibility of flexible adaptation to the user's requirements

dr hab. inż. Jerzy Pasławski, prof. PP, Politechnika Poznańska, Wydział Inżynierii Lądowej i Transportu
ORCID: 0000-0002-5570-2363
mgr inż. arch. Kamila Włoch-Surówka, Politechnika Poznańska, Wydział Inżynierii Lądowej i Transportu
ORCID: 0000-0002-4780-9806

Adres do korespondencji: Ten adres pocztowy jest chroniony przed spamowaniem. Aby go zobaczyć, konieczne jest włączenie w przeglądarce obsługi JavaScript. 

DOI: 10.15199/33.2022.12.14
Artykuł przeglądowy

Streszczenie. Artykuł przedstawia ideę elastyczności w projektowaniu inżynierskim na przykładzie budownictwa prefabrykowanego/ modułowego. Podstawowym założeniem jest możliwość jego adaptacji do wymagań użytkownika. Budownictwo modułowe jest efektywnym narzędziem implementowania idei elastyczności i ułatwia zarządzanie inwestycją w całym cyklu życia.
Słowa kluczowe: etapowanie inwestycji; prefabrykacja; budownictwo modułowe.

Abstract. The article presents the idea of flexibility in engineering design expressed in the formof prefabricated/modular construction. The basic assumption is the possibility of adapting to the user's requirements. Modular construction is an effective tool to implement the idea of flexibility and facilitates the management of investment throughout the life cycle.
Keywords: investment step by step; modular construction.

Literatura
[1] Bertram N, Fuchs S, Mischke J, Palter R, Strube G, Woetzel J. Modular construction: From projects to products, McKinsey & Company, 2019, https://mckinsey.com/industries/captital-projects-and-infrastructure (07.2022).
[2] Modern Methods of Construction (MMC), Cast Real Estate & Construction Consultancy, https://www.london.gov.uk/sites/default/files/cast_- _mmc_-_december_2020. pdf (08.2022).
[3] Shaping the Future of Construction. A Breakthrough in Mindset and Technology, Industrial agenda, World Economic Forum 2016, www.weforum. org (07.2022).
[4] Garrison J, Tweedie A. Modular Architecture Manual prepared by GarrisonArchitects for Kullman Buildings Corp, NewYork, Kullman, 2008.
[5] Rice T, Smith RE. Offsite construction industry meta-analysis: industry surveyresults, in: Ryan E., Smith R. E., Quale J. D. editors, Offsite architecture: constructing the future, New York, Routledge 2017, p. 93-108.
[6] House of Lords, Science and Tecnology Select Committee, Off-site manufacture for construction: Building for change, 2nd Report of Session 2017- 19 – published 19 July 2018 – HL Paper 169, https://publications.parliament. uk/pa/ld201719/ldselect/ldsctech/169/16902. htm (07.2022).
[7] HMGovernment, Construction 2025, p. 61-63, https://assets. publishing. service. gov. uk/government/uploads/system/uploads/attachment_data/file/ 210099/bis-13-955-construction-2025-industrial-strategy. pdf (07.2022).
[8] Szulc J, Sieczkowski. Przyszłość technologii modułowych w budownictwie. Inżynier Budownictwa. 2020, https://dos.piib.org.pl/wp-content/uploads/ 2020/06/ib_05_20. pdf (09.2022).
[9] Neufville Rd, Scholtes S. Flexibility in engineering design.2011 Cambridge – London, The MIT Press.
[10] https://khr.dk/en/projects/new-ouh/ (08.2022).
[11] https://hbarchitects.co.uk/halley-vi-british-antarctic-research-station/ (08.2022).
[12] https://www.apaka.com.pl/pl/projekty/polska-stacja-antarktyczna-imh- arctowskiego (08,10.2022)
[13] Lordos G Systems Thinking Underpins Space Hotel for NASA, sdmpulse. 2018 https://sdm.mit.edu/wp-content/uploads/2018/03/SDMPulse- Spring-2018-FINAL.pdf (07.2022).
[14] Bertram N, Mischke J. Scaling modular construction, Voices on Infrastructure, McKinsey & Company. 2019, https://GlobalInfrastructureInitiative. com (07.2022).


Przyjęto do druku: 18.11.2022 r.

Materiały Budowlane 12/2022, strona 53-55 (spis treści >>)

Wykorzystanie skaningu laserowego 3D do inwentaryzacji materiałów w obiektach przeznaczonych do rozbiórki

Open Access (Artykuł w pliku PDF)

The use of 3D laser scanning for the inventory of materials in objects intended for the demolition

dr hab. Małgorzata Ulewicz, prof. PCz, Politechnika Częstochowska, Wydział Budownictwa
ORCID: 0000-0001-8766-8393
dr inż. Joanna A. Pawłowicz, Uniwersytet Warmińsko - Mazurski w Olsztynie, Wydział Geoinżynierii
ORCID: 0000-0002-1334-5361

Adres do korespondencji: Ten adres pocztowy jest chroniony przed spamowaniem. Aby go zobaczyć, konieczne jest włączenie w przeglądarce obsługi JavaScript. 

DOI: 10.15199/33.2022.12.13
Doniesienie naukowe

Streszczenie. Wykonanie prawidłowej inwentaryzacji materiałów w obiektach budowlanych przeznaczonych do rozbiórki, uwzględniającej łatwość ich odzysku, jest procesem czasochłonnym i kosztownym. W artykule wykazano, że proces ten można usprawnić, wykorzystując technologię skanowania laserowego 3D, która z powodzeniem jest stosowana przy sporządzaniu dokumentacji inwentaryzacyjnej obiektów zabytkowych i w wielu innych dziedzinach gospodarki. Technologia skaningu laserowego 3D może być w przyszłości stosowana do pomiaru kubatury obiektów budowlanych oraz identyfikacji podstawnych materiałów rozbiórkowych przeznaczonych do recyklingu.
Słowa kluczowe: materiały rozbiórkowe; inwentaryzacja; naziemny skaning laserowy; chmura punktów.

Abstract. Performing a proper inventory of materials in construction objects intended for demolition, taking into account the ease of their recovery, is a time-consuming and costly process. This paper shows that this process can be improved by using 3D laser scanning technology, which is successfully used in the preparation of inventory documentation of historic buildings and in many other areas of the economy. The 3D laser scanning technology can be used in the future to measure the volume (cubic capacity) of building objects and to identify basic demolition materials for recycling.
Keywords: demolition materials; inventory; terrestrial laser scanning; cloud points.

Literatura
[1] https://ec.europa.eu/eurostat/statisticsexplained/index.php/Waste_statistics# Total_waste _generation.
[2] Ulewicz M. Gospodarka odpadami budowlanymi i rozbiórkowymi w europejskiej strategii zrównoważonego rozwoju – stan i perspektywa, Przegląd Budowlany. 2021, 10: 49 – 53.
[3] Almukhtar A, Saeed ZO, Abanda H, Tah JHM. Reality capture of buildings using 3D laser scanners. Civil. Eng. 2021; 2: 214 – 235, doi. org/10.3390/civileng2010012.
[4] Borodinecs A, Zemitis J, Dobelis M, Kalinka M. 3D scanning data use for modular building renovation based on BIM model, MATEC Web of Conferences. 2018; DOI: 10.1051/matecconf/201825103004.
[5] Pawłowicz JA. Pomiary uszkodzeń budynku na podstawie trójwymiarowych danych ze skaningu laserowego.Builder. 2020;DOI: 10.5604/01.3001.0014.1447.
[6] Łukaszewski Ł. Application of scanning measurements to document the behavior states of various engineering and building construction compounds, Civil Engeenering. 2016; DOI: 10.4467/2353737XCT. 16.059.5408.
[7] Javaid M, Haleem A, Singh RP, Suman R. Industrial perspectives of 3D scanning: Features, roles and it’s analytical applications. Sensors International 2. 2021; doi.org/10.1016/j. sintl. 2021.100114.
[8] Karagianni A. Terrestrial laser scanning in building documentation, Civil Engineering and Architecture. 2017; DOI: 10.13189/cea. 2017.050603.
[9] Wei Y, Pushkar A, Akinci B. Supporting deconstruction waste management through 3D Imaging: A case study, 36th International Symposium on Automation and Robotics in Construction (ISARC 2019), 438 – 445.
[10] Angheluta LM, Radvan R. 3D Digitization of translucid materials in Cultural Heritage objects: a comparative study between laser scanning and photogrammetry, Romanian Journal of Physics. 2020, 65, 906.
[11] Pawłowicz JA. Wpływ cech fizycznych różnych materiałów na jakość danych uzyskanych ze skaningu laserowego 3D. Materiały Budowlane. 2016, 12: 76 – 77.


Przyjęto do druku: 21.10.2022 r.

Materiały Budowlane 12/2022, strona 50-52 (spis treści >>)