prof. dr hab. inż. Adam Zybura
24 – 26 maja 2012 r. w hotelu „Meta International” w Szczyrku odbyła się XVIII konferencja naukowo-techniczna KONTRA 2012 zorganizowana przez Komitet Trwałości Budowli Zarządu Głównego Polskiego Związku Inżynierów i Techników Budownictwa we współpracy z Katedrą Konstrukcji Budowlanych Politechniki Śląskiej oraz Polskim Stowarzyszeniem Korozyjnym i Oddziałem PZITB w Gliwicach.
Konferencja, odbywająca się po raz drugi w Szczyrku, nawiązywała do poprzednich spotkań, które miały miejsce w Zakopanem w latach 1994 – 2008 oraz wcześniejszych, począwszy od 1969 r. do 1988 r., w Łodzi, Kudowie-Zdroju, Bocheńcu i Szklarskiej Porębie.
Celem konferencji była prezentacja nowych prac naukowych i technicznych dotyczących problematyki skutecznego zabezpieczania obiektów budowlanych przed agresywnymi wpływami środowiska. W konferencji uczestniczyło ponad 130 osób z całego kraju. Komitetowi Organizacyjnemu przewodniczył prof. dr hab. inż. Adam Zybura z Politechniki Śląskiej, natomiast Komitetem Naukowym kierowała prof. dr hab. inż. Maria Fiertak z Politechniki Krakowskiej. Nad całą konferencją czuwał opiekun, z ramienia Zarządu Głównego PZITB, dr inż. Ireneusz Jóźwiak – Wiceprzewodniczący PZITB.
Podczas otwarcia konferencji wręczono nagrodę Komitetu Trwałości Budowli im. prof. Władysława Danileckiego za wyróżniające się osiągnięcia w dziedzinie trwałości i ochrony obiektów budowlanych przed korozją. Z rąk Przewodniczącego Komitetu Trwałości Budowli ZG PZITB prof. Adama Zybury, Wiceprzewodniczącego PZITB dr. inż. Ireneusza Jóźwiaka i seniora kapituły prof. Lecha Czarneckiego otrzymał ją dr hab. inż. Paweł Łukowski, prof. PW.
Część merytoryczną konferencji rozpoczął prof. dr hab. inż. Lech Czarnecki referatem inauguracyjnym „Trwałość budowli: pro-KONTRA”. Obrady były podzielone na 6 sesji tematycznych, podczas których wygłoszono 42 referaty. Na każdej sesji referaty problemowe zostały uzupełnione jedną lub dwiema prezentacjami promocyjnymi sponsorów konferencji KONTRA 2012.
Tematyka konferencji obejmowała: wpływ mikrostruktury materiałów na ich trwałość; zabezpieczenie zbrojenia konstrukcji żelbetowych; modelowanie i analiza uszkodzeń konstrukcji; ochrona powierzchniowa; korozja biologiczna i problemy materiałowe; odporność materiałów budowlanych na wpływy środowiska.
Analizując wpływ mikrostruktury materiałów na ich trwałość prof. Wiesław Kurdowski przedstawił trzy zasady zapewniające trwałość betonu. Następne prace dotyczyły wodoszczelności betonów konstrukcyjnych z kruszywem popiołoporytowym, reakcji kruszywa żwirowego z alkaliami w betonie, wpływu zawartości zaczynu cementowego i wskaźnika w/c na nasiąkliwość betonu oraz korozji zaczynów cementowych pod wpływem chlorku amonu.
Więcej w miesięczniku "Materiały budowlane" 8/2012 >>
6 – 7 lipca 2012 r. obradował XI Krajowy Zjazd Sprawozdawczy Polskiej Izby Inżynierów Budownictwa (PIIB), podczas którego podsumowano działalność samorządu zawodowego inżynierów budownictwa w 2011 r., udzielono absolutorium Krajowej Radzie oraz ustalono wysokość składek członkowskich na 2013 r.
Na Zjazd przybyło 178 delegatów reprezentujących 16 izb okręgowych PIIB. W obradach uczestniczyli także przedstawiciele administracji państwowej oraz delegacje zaprzyjaźnionych stowarzyszeń naukowo-technicznych. Wśród zaproszonych gości byli m.in.: Piotr Styczeń – Podsekretarz Stanu w Ministerstwie Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej, Robert Dziwiński – Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego i Jacek Szer – Zastępca GINB, Jerzy Gumiński – Sekretarz Generalny FSNT NOT; Jerzy Grochulski – Prezes Stowarzyszenia Architektów Polskich, Ryszard Trykosko – Przewodniczący PZITB i Wiktor Piwkowski – Sekretarz Generalny PZITB; Jan Bobrowicz – Dyrektor Instytutu Techniki Budowlanej; Marek Kaproń – Zastępca Dyrektora ds. Współpracy z Gospodarką w ITB, Janusz Rymsza – Zastępca Dyrektora Instytutu Badawczego Dróg i Mostów. Zjazdowi przewodniczył Mieczysław Grodzki – Przewodniczący Mazowieckiej Okręgowej Izby Inżynierów Budownictwa.
Przedsięwzięcia zrealizowane przez Krajową Radę PIIB w 2011 r. omówił Andrzej Roch Dobrucki – Prezes Polskiej Izby Inżynierów Budownictwa. Podkreślił, że w wyniku negocjacji z ubezpieczycielem została obniżona wysokość obowiązkowej składki OC z 83 zł do 79 zł, która będzie obowiązywała od 1 stycznia 2013 r. Osiągnięcie takiego wyniku było możliwe m.in. dzięki bezpośredniemu współdziałaniu z ubezpieczycielem, bez pośrednictwa brokera. Prezes podkreślił również, że dzięki podpisaniu przez PIIB umowy z Polskim Komitetem Normalizacyjnym, dotyczącej elektronicznego dostępu do norm, wszyscy członkowie Izby (prawie 116 tys. osób) będą mogli bezpłatnie korzystać z ok. 7000 norm. Ponadto poinformował, że w celu lepszej integracji środowiska inżynierów i techników zostało podpisane nowe porozumienie w sprawie współpracy ze stowarzyszeniami naukowo-technicznymi, które zastąpiło podobny dokument podpisany przeszło 10 lat temu przez Komitet Organizacyjny PIIB. W swoim wystąpieniu Prezes Dobrucki zaakcentował, że Izba aktywnie uczestniczy w konsultacjach dotyczących nowej ustawy Prawo budowlane oraz ustawy o zmianie ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym.
Zarząd Główny Stowarzyszenia Inżynierów i Techników Przemysłu Materiałów Budowlanych (ZG SITPMB) zebrał się w Warszawie 30 czerwca br., aby zatwierdzić bilans organizacji za 2011 r., omówić stan przygotowań do konferencji z okazji jubileuszu 65-lecia Stowarzyszenia oraz sprawy bieżące i efekty pracy biura ZG.
Obrady otworzył i kierował ich przebiegiem Prezes SITPMB – mgr inż. Jerzy Gumiński, który poinformował, że Stowarzyszenie realizuje zadania statutowe zgodnie z przyjętym przez ZG planem pracy i jest w dobrej kondycji finansowej. Z bilansu oraz rachunku zysków i strat przedstawionych przez główną księgową wynika, że dodatni wynik finansowy SITPMB osiągnięty w 2011 r. pochodzi głównie z wpływów z działalności Zespołu Ośrodków Rzeczoznawstwa (ZOR) oraz dywidendy z Wydawnictwa Sigma-NOT, którą wypracowały zespoły redakcyjne dwóch czasopism należących do SITPMB – miesięcznika „Materiały Budowlane” i dwumiesięcznika „Szkło i Ceramika”.
Wiceprezes SITPMB, Przewodnicząca Komitetu Organizacyjnego jubileuszowej konferencji naukowo-technicznej – prof. ICiMB dr inż. Genowefa Zapotoczna-Sytek zaprezentowała przebieg przygotowań oraz program tego wydarzenia upamiętniającego 65 lat działalności SITPMB. Jubileuszowa konferencja pt. Azbest w przemyśle materiałów budowlanych i jego utylizacja odbędzie się 3 września br. w Centrum Nauki Kopernik w Warszawie pod honorowym patronatem Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego Roberta Dziwińskiego. Do czynnego udziału w obradach, łącznie z prezentacją firmy, zaproszono spółkę CEMBRIT z Trzemeszna oraz działające przy firmie Koło SITPMB należące do Oddziału Bydgoskiego. W ten sposób nawiązano do zjazdu założycielskiego Stowarzyszenia, który odbył się we wrześniu 1946 r. w Bydgoszczy oraz tematyki konferencji. Produkcja płyt azbestowo-cementowych była bowiem przedmiotem działalności zakładów „Izopol” w Trzemesznie, których następcą prawnym jest obecnie firma „Cembrit” S.A. produkująca niezawierające azbestu płyty włókno-cementowe (system dachowy EuroFala), które idealnie nadają się do zastąpienia starych pokryć eternitowych. Podczas konferencji zaprezentowany zostanie Program oczyszczania kraju z azbestu na lata 2009 – 2032.
W dalszej części obrad Zarządu Głównego dotyczącej jubileuszu omówiono wydanie, w formie książkowej, jednotomowej „Historii Stowarzyszenia Inżynierów i Techników Przemysłu Materiałów Budowlanych 1946 – 2012”, która ukaże sie na konferencję.
(kw)
Seminarium „Współczesne metody budowy, wzmacniania i przebudowy mostów”, organizowane corocznie przez Instytut Inżynierii Lądowej Politechniki Poznańskiej oraz Związek Mostowców Rzeczypospolitej Polskiej pod patronatem medialnym m.in. miesięcznika „Materiały Budowlane”, od lat cieszy się bardzo dużym zainteresowaniem środowiska inżynierskiego. W XXII spotkaniu, które odbyło się 5 – 6 czerwca br. w Rosnówku k. Poznania, udział wzięło ponad 250 osób. Z pewnością jest to zasługa Komitetu Naukowego pod przewodnictwem prof. dr. hab. inż. Witolda Wołowickiego oraz Komitetu Organizacyjnego kierowanego przez dr. hab. inż. Arkadiusza Madaja, prof. PP, które dbają o wysoki poziom merytoryczny artykułów i sprawną organizację seminarium.
W tym roku w pięciu sesjach tematycznych wygłoszono ponad 25 bardzo interesujących referatów o charakterze teoretycznym i praktycznym. Zaprezentowano m.in.: technologie wzmacniania obiektów inżynierskich na przykładzie wybranych realizacji, w tym za pomocą torkretowania, przyczyny ich uszkodzeń oraz metody montażu konstrukcji. Wiele uwagi poświęcono również stosowaniu norm europejskich w projektowaniu obiektów inżynierskich, w tym sprawdzeniu stanów granicznych użytkowalności betonowych konstrukcji mostowych, oddziaływaniom termicznym w mostach zespolonych oraz ocenie nośności belek węzłowych. Podkreślono konieczność wykorzystywania norm w praktyce, a jednocześnie zwrócono uwagę, że jest to ograniczone ze względu na brak załączników krajowych. Zaapelowano o szybkie zniesienie tych barier. Ponadto omówiono rolę Szczegółowych Specyfikacji Technicznych (SST), które są bardzo ważnym dokumentem przetargowym i kontraktowym. Zaznaczono, że ich zapisy są prawie niemożliwe do zmiany podczas realizacji inwestycji, co często prowadzi do napięć pomiędzy uczestnikami procesu inwestycyjnego. Wiele nieporozumień budzą zapisy dotyczące materiałów konstrukcyjnych, technologii oraz kontroli jakości. Często podawane są np. nieaktualne gatunki stali, zalecane niewłaściwe metody badań. W SST przywoływane są też normy wycofane przez Polski Komitet Normalizacyjny. Ponadto zdarza się, że nadzór na budowie interpretuje przepisy w sposób wybiórczy, co może powodować konflikty między stronami kontraktu. Zasugerowano, by w Polsce zostały opracowane nowoczesne Specyfikacje Ogólne, a SST odnosiły się do specyficznych zagadnień konkretnego obiektu.
Spotkanie uatrakcyjniła biesiada wieczorna przy grillu.
(ek)
Bogumił Sieczkowski, adwokat
Pozycja podwykonawcy w umowie o roboty budowlane to wyjątkowo złożone zagadnienie. Podwykonawca wydaje się być podmiotem będącym niejako na uboczu głównego stosunku umownego. Prawo polskie w definicji umowy o roboty budowlane – zawartej w Kodeksie Cywilnym (dalej k.c.), wskazuje na dwie strony stosunku umownego, a o podwykonawcy wspomina dopiero w dalszych przepisach. Może znaleźć się on w niezwykle niekorzystnej sytuacji, gdyż jest podmiotem trzecim, często zupełnie niezwiązanym z relacjami, jakie istnieją pomiędzy inwestorem a głównym wykonawcą. Jakie więc środki ochrony, na gruncie polskiego prawa, może stosować podwykonawca, aby zlecenie, jakie wykonuje, nie przyniosło strat i kłopotów finansowych. W celu właściwego zabezpieczenia roszczeń podwykonawcy istotne są: rozsądek i zapobiegliwość; odpowiednia treść umowy; solidarna odpowiedzialność inwestora i generalnego wykonawcy; gwarancja zapłaty; inne zabezpieczenia oraz dalsze podwykonawstwo.
Rozsądek i zapobiegliwość
Zawieranie umów, nawet przy stałej współpracy, musi być dokonywane w sposób rozważny. Wahania gospodarcze, ale również brak lojalności po stronie kontrahentów mogą spowodować niemałe trudności w uzyskaniu zapłaty za wykonane prace, dlatego też o swoje interesy należy zadbać odpowiednio wcześnie. Ważne jest sprawdzenie wiarygodności kontrahenta (pomocą służyć będą Biura Informacji Gospodarczej, jak choćby Krajowy Rejestr Długów). Przy najmniejszych nawet zleceniach należy zachowywać pisemną formę umowy. Oczywisty jest dowodowy walor pisemnych uzgodnień, a ponadto obowiązek zawarcia umowy w tej formie wynika z samej ustawy (art. 648 § 2 k.c.). Każda zmiana warunków wykonywania umowy powinna zostać stwierdzona pisemnie, nawet jeśli są to drobne uzgodnienia podczas wykonywania robót. Dokumentacja zlecenia i inne wskazania ze strony wykonawcy powinny być kompletowane i utrzymywane do zakończenia prac (chodzi tu zarówno o protokoły, dokumenty wz, faktury, jak i proste ustalenia w formie wiadomości e-mail). Przy ewentualnych sporach sama faktura może nie wystarczyć do uzyskania zapłaty, lecz trzeba również wskazać podstawę jej wystawienia. Istotne będzie więc to, co można udowodnić, a nie to, co ustalono np. w rozmowie telefonicznej z kontrahentem.
Odpowiednia treść umowy
Właściwe skonstruowanie umowy i ścisłe ujęcie w niej warunków współpracy często staje się bardziej istotne dla udanej współpracy niż zachowanie stron w jej toku. Szczególna ochrona, jaką może uzyskać podwykonawca, zależy właśnie od odpowiedniego uregulowania jego sytuacji na etapie uzgadniania zakresu prac.
Więcej w miesięczniku "Materiały budowlane" 8/2012 >>
Principles of judgment of applicability of building materials used in interior walls with respect to acoustics
dr hab. inż. Barbara Szudrowicz
Ocena przydatności pod względem akustycznym wyrobów budowlanych do wykonywania konkretnych przegród w budynku musi uwzględniać:
- izolacyjność akustyczną przegrody wykonanej z tego wyrobu wynikającą z transmisji dźwięku wyłącznie przez tę przegrodę (tj. izolacyjność, jaką charakteryzuje się ta przegroda zastosowana w warunkach laboratoryjnych);
- przewidywaną izolacyjność akustyczną, jaką charakteryzować się będzie ta przegroda w budynku w konkretnych warunkach wykonania i zastosowania oraz ocenę tej izolacyjności w stosunku do izolacyjności wymaganej, zależnej od przeznaczenia pomieszczeń rozdzielonych daną przegrodą w budynku.
Ocena przydatności pod względem akustycznym wyrobów budowlanych do wykonywania konkretnych przegród w budynku jest więc procesem dwuetapowym, w którym zaangażowane muszą być przynajmniej dwie strony:
- etap I – producent wyrobu, który powinien zadeklarować laboratoryjne wartości izolacyjności akustycznej przegrody wykonanej z tego wyrobu;
- etap II – inna jednostka (może to być projektant konkretnego obiektu lub specjalistyczna jednostka badawcza działająca w imieniu projektanta lub producenta), która określi i oceni przewidywaną izolacyjność danej przegrody po zastosowaniu w budynku, przy czym ocena ta może być jednostkowa odnosząca się do pojedynczego konkretnego zastosowania lub też uogólniona uwzględniająca różne, lecz ściśle określone warunki zastosowania danego rozwiązania w budynku. (...)
(...)
Więcej w miesięczniku "Materiały budowlane" 8/2012 >>
mgr inż. Jan Matraś
Brama wyposażona w napęd elektryczny nie powinna przy otwieraniu i zamykaniu stwarzać zagrożenia dla osób, pojazdów, a także zwierząt znajdujących się w pobliżu. Napędy elektryczne mogą jednak spowodować zagrożenie uderzeniem i zgnieceniem przez krawędź skrzydła podczas zamykania. Całkowite wyeliminowanie tego zagrożenia nie jest możliwe, dlatego też siła zamykająca (uderzająca) nie może przekraczać ustalonej, bezpiecznej wartości (napęd musi mieć Deklarację zgodności producenta, czyli spełniać wymagania odpowiednich norm). Wartość tej siły ma obowiązek sprawdzić ekipa instalująca nową bramę, a także należy ją potwierdzić podczas wstępnego badania typu (ITT) wg normy wyrobu PN-EN 13241-1+A1:2010. Metody pomiaru różnych typów bram o różnym ruchu skrzydła podane są w normie PN-EN 12445:2002. Przedstawię je na przykładach najpopularniejszych bram (bramy segmentowej i uchylnej) mających pionowy ruch skrzydła.
Brama segmentowa.
Pomiar sił wykonywany jest na głównej krawędzi zamykającej (rysunek 1). Siły mierzone są w kierunku pionowym, przeciwnie do ruchu skrzydła bramy, w środku szerokości i w odległości 200 mm od obydwu krawędzi bocznych, przy szczelinie otwarcia: 50 mm, 300 mm oraz 2500 mm lub, jeśli wysokość bramy przekracza 2800 – 3000 mm poniżej całkowicie otwartego położenia skrzydła.
Brama uchylna.
W bramach podnoszono-uchylnych wyznaczenie punktów pomiaru sił jest bardziej skomplikowane. Pomiar przeprowadza się prostopadle do skrzydła bramy, w kierunku przeciwnym do ruchu, w punkcie odległym o 300 mm od osi obrotu lub od punktu, w którym krawędź skrzydła krzyżuje się z krawędzią stałą, gdy kąt między skrzydłem a tą krawędzią wynosi 30° (rysunek 2).
Sprzęt pomiarowy i dopuszczalne wartości sił zamykających. Pomiary wykonywane są specjalnym przyrządem pomiarowym składającym się z: dwóch powierzchni kontaktowych średnicy 80 mm ± 1%; sprężyny o wskaźniku sztywności 500 N/mm ± 10%, działającej na powierzchnię kontaktową oraz czujnika nacisku z wzmacniaczem, monitorem i rejestratorem XY. Miernik siły powinien mieć zakres pomiarowy 25 ÷ 2000 N, zapewniać dokładność pomiaru mierzonych wartości co najmniej ± 10 N i zwłokę odpowiedzi wzmacniacza czujnika nacisku nie większą niż 5 ms. Zależność wartości siły zamykającej od czasu jej trwania przedstawiono na rysunku 3. (...)
Więcej w miesięczniku "Materiały budowlane" 8/2012 >>
The effect of warming on the acoustic insulation of external wall
dr inż. Leszek Dulak
W ostatnich latach najpopularniejszym rozwiązaniem ściany zewnętrznej na rynku krajowym została niewątpliwie ściana dwuwarstwowa. System ETICS (External Thermal Insulation Composite System) występujący wcześniej pod nazwą BSO (Bezspoinowy System Ocieplenia), stał się bardzo popularny szczególnie w budownictwie mieszkaniowym. Lista argumentów za, jak i przeciw temu rozwiązaniu jest długa. W artykule poruszone zostaną wyłącznie kwestie dotyczące izolacyjności akustycznej ściany dwuwarstwowej z ociepleniem w systemie ETICS oraz wyniki badań dźwiękoizolacyjności przegrody zewnętrznej z warstwą izolacji przezroczystej. Technologia ta zyskuje coraz większą popularność w krajach Europy Zachodniej, ale i u nas powoli zyskuje zwolenników, ze względu na możliwość dodatkowego wykorzystania energii słonecznej.
Wyniki badań laboratoryjnych
W celu określenia izolacyjności akustycznej przegrody zewnętrznej z ociepleniem należy przeprowadzić badania laboratoryjne izolacyjności akustycznej [4], [5]. Prawidłowo zrealizowany program badań pozwala określić izolacyjność akustyczną przegrody składającej się z warstwy konstrukcyjnej (tzw. przegrody bazowej), izolacyjność przegrody z ociepleniem oraz wpływ ocieplenia na izolacyjność akustyczną właściwą w wyniku zastosowania dodatkowych okładzin [6]. Niekorzystny wpływ ocieplenia wykonanego w technologii lekkiej mokrej na parametry dźwiękoizolacyjne przegrody zewnętrznej określony został już jakiś czas temu. Wyniki badań Zakładu Akustyki ITB [10] dotyczące izolacji termicznej ze styropianu oraz wełny mineralnej na ścianie bazowej z betonu komórkowego oraz ceramiki drążonej przedstawiono w tabeli 1.
Również zagraniczne wyniki badań potwierdzają negatywny wpływ tego typu rozwiązań na dźwiękoizolacyjność ściany. Należy zaznaczyć, że producenci termoizolacji prowadzą prace mające na celu poprawienie właściwości akustycznych ściany z ociepleniem. Na Wydziale Budownictwa Politechniki Śląskiej przeprowadzono badania laboratoryjne dotyczące tego zagadnienia. Na rysunkach 1 i 2 pokazano przegrody poddane badaniom izolacyjności akustycznej właściwej zgodnie z [4], [5] i [6]. Badania dotyczyły określenia wpływu systemu ociepleń ETICS w postaci „tradycyjnej” – styropian EPS 040 grubości 150 mm oraz na bazie zmodyfikowanego styropianu o poprawionych właściwościach akustycznych pod nazwą EPS PLUS. Przeprowadzono również badania w przypadku ściany z izolacją przezroczystą (transparentną). Wpływ ocieplenia określono w przypadku dwu rodzajów ścian bazowych; z bloczków wapienno-piaskowych (silikatowych) oraz drążonych pustaków ceramicznych [11].(...)
(...)
Więcej w miesięczniku "Materiały budowlane" 8/2012 >>
Start 
