dr hab. inż. Barbara Kliszczewicz, prof. PŚ, Politechnika Śląska, Wydział Budownictwa

Adres do korespondencji: Ten adres pocztowy jest chroniony przed spamowaniem. Aby go zobaczyć, konieczne jest włączenie w przeglądarce obsługi JavaScript. 

Powierzchniowe deformacje terenu zwane zapadliskami zaliczają się do tzw. zagrożeń geologicznych. Mają zazwyczaj szybki i niesygnalizowany przebieg, a ich zasięg jest lokalny. W zależności od rodzaju gruntu przybierają zróżnicowaną formę, od ostrokrawędzistych lejów stożkowych w gruntach sypkich po łagodniejsze regularne zapadliska w gruntach bardziej plastycznych. Powstają najczęściej z przyczyn naturalnych, ale może się do nich przyczynić także działalność człowieka i nierzadko obie te przyczyny występują jednocześnie. Na prawdopodobieństwo wystąpienia zapadlisk wpływają warunki i struktura geologiczna terenu, a także klimat. 

Literatura
[1] Kwiatek J. Obiekty budowlane na terenach górniczych. Wyd. GIG., Katowice, 2007 r.
[2] Chudek M. Geomechanika z podstawami ochrony środowiska górniczego i ochrony powierzchni terenu. Wyd. Politechniki Ślaskiej. Gliwice, 2022 r.
[3] Monitorowanie zagrożeń geodynamicznych i hydrogeologicznych na terenach górniczych i pogórniczych w Górnośląskim Zagłębiu Węglowym oraz zagrożeń radiacyjnych. Zadanie 1.2. Monitorowanie i prowadzenie bazy terenów o potencjalnym zagrożeniu zapadliskowym. Raport kwartalny 1.2.1., GIG, Katowice, 2025 r.
[4] Kliszczewicz B. Interakcja podziemnych rurociągów z gruntem. Monografia, Politechnika Śląska, vol. 534, ISBN 978‒83‒7880‒209‒9, 2014 r..
[5] Tumidajewicz B. Wpływ lokalnego zapadliska terenu na pracę statyczną podziemnego rurociągu, ZN Politechniki Śląskiej, seria Budownictwo, z. 52. Gliwice, 1980 r.
[6] Moser AP. Buried Pipe Design. McGraf Hill Incorporated. New York, 1990 r. https://bayanbox. ir/view/4923756468133525307/0070435030.pdf
[7] Kliszczewicz B. Nowoczesne metody badania rur podatnych. Materiały Budowlane, 2025; 2: 40÷42
[8] Truty A, Zimmerman T, Podleś K. ZSOIL_PC 2011. User manual. Zace Services Ltd., Switzerland, 2011 r.

Materiały Budowlane 01/2026, strona 98-101 (spis treści >>)