prof. dr hab. inż. Jacek Gołaszewski, Politechnika Śląska, Wydział Budownictwa

Adres do korespondencji: Ten adres pocztowy jest chroniony przed spamowaniem. Aby go zobaczyć, konieczne jest włączenie w przeglądarce obsługi JavaScript. 

Prefabrykacja w budownictwie polega na produkcji wielkogabarytowych elementów w fabryce, a następnie montażu z nich gotowych obiektów. Prefabrykaty mogą być wykonywane z różnych materiałów, ale największe znaczenie w budownictwie ma prefabrykacja betonowa. Prefabrykaty mogą być wytwarzane jako elementy betonowe, żelbetowe, sprężone lub zespolone (żelbetowe bądź sprężone). Wyróżnia się prefabrykację typu 1D obejmującą konstrukcje szkieletowe z pojedynczo produkowanych elementów, typu 2D obejmującą konstrukcje ścianowe lub ścianowo-płytowe z elementów płaskich oraz typu 3D obejmującą konstrukcje modułowe. 

Literatura
[1] Kim S. Prefabricated and Modularized Residential Construction:AReview of Present Status, Opportunities, and FutureChallenges. Buildings. 2025; https:// doi.org/10.3390/buildings15162889.
[2] Kirschke P, Sietko D. The Function and Potential of Innovative Reinforced Concrete Prefabrication Technologies in Achieving Residential Construction Goals in Germany and Poland. Buildings. 2021; https://doi.org/10.3390/buildings11110533.
[3] System Pekabex Budynki Mieszkalne. Instrukcja Projektowania. chrome-extension://efaidnbmnnnibpcajpcglclefindmkaj/ https://pekabex. com/wp-content/files/Instrukcja-Projektowania. pdf.
[4] Betard Katalog Budownictwo mieszkaniowe. chrome-extension://efaidnbmnnnibpcajpcglclefindmkaj/ https://api.betard.pl/files/view/ BETARD_KATALOG_BUDOWNICTWO_ MIESZKANIOWE_2025_WWW. pdf.
[5] Betard Katalog Budownictwo przemysłowe. chrome-extension://efaidnbmnnnibpcajpcglclefindmkaj/ https://api.betard.pl/files/view/BETARD_ KATALOG_BUDOWNICTWO_PRZEMYSLOWE_ 2024_WWW.pdf.
[6] Katalog Produktów i Projektów Construx dla Prefabrykacji i Budowy na Miejscu. https://precast.construx.eu/pl/katalog-online/
[7] Podgórski B. Prefabrykowane elementy sprężone w konstrukcjach dachowych. Materiały Budowlane. 1/2021; chrome-extension://efaidnbmnnnibpcajpcglclefindmkaj/ https://www. materialybudowlane.info.pl/images/2021/01/ s40-41.pdf.
[8] Szruba M. Nowoczesne technologie i innowacje zmieniają budownictwo. Nowoczesne Budownictwo Inżynieryjne. 3/2021, chrome-extension:// efaidnbmnnnibpcajpcglclefindmkaj/ https://yadda.icm.edu.pl/baztech/element/ bwmeta1.element. baztech-150d84e5-5008-4e6b- -abdf-e095d6a316e6/c/7-Nowoczesne-technologie- i-innowacje. pdf
[9] Chyła T, Adamczewski G. Aspekty techniczne realizacji budowy z wykorzystaniem narzędzi jakie oferuje technologia oparta o BIMwe współczesnej prefabrykacji betonowej. DNI BETONU 2025, chrome-extension://efaidnbmnnnibpcajpcglclefindmkaj/ https://www.dnibetonu.com/wp- -content/pdfs/2018/chyla_adamczewski.pdf.
[10] Dejer-Orlińska, K. Cyfrowa prefabrykacja czyli cyfryzacja w prefabrykacji – siła automatyzacji i efektywności gospodarczej. Builder Polska. 2025, https://builderpolska. pl/2025/10/22/cyfrowa- prefabrykacja/.
[11] Woyciechowski PP, Adamczewski G. Aspekty materiałowo-technologiczne w strategii realizacji budownictwa prefabrykowanego XXI wieku. Materiały Budowlane. 11/2021, ISSN 0137- 2971, e-ISSN 2449-951X.
[12] Giergiczny Z, Batog M. Betony o obniżonym śladzie węglowym. Polski Cement, 2025.
[13] Gołaszewski J. Projektowanie betonu samozagęszczalnego. Wydawnictwo Naukowe PWN, 2021.
[14] Hager I, Golonka A, Putanowicz R. 3D Printing of Buildings and Building Components as the Future of Sustainable Construction? Procedia Engineering,Volume 151, 2016.
[15] Rejment M, Trapko T. Pręty kompozytowe do zbrojenia betonu. Materiały Budowlane 1/2021, chrome-extension://efaidnbmnnnibpcajpcglclefindmkaj/ https://www. materialybudowlane. info. pl/images/2014/03/s46-47. pdf.
[16] Witkowski B, Schabowicz K, Moczko M. Izolacje we współczesnej prefabrykacji betonowej, Insulation in modern concreto prefabrication elements. Izolacje, 5/2021, https://www. izolacje. com.pl/artykul/fundamenty/256096, izolacje- we-wspolczesnej-prefabrykacji-betonowej.
[17] Derkowski W, Skupień P. Złącza w prefabrykowanych konstrukcjach ścianowych, Structural joints in precast wall structures. Materiały Budowlane. 2018. DOI: 10.15199/33.2018.02.10.

Materiały Budowlane 12/2025, strona 279-283 (spis treści >>)